Kategoria: Inne

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z prawem rodzinnym?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Prawo do korzystania z mieszkania małżonka

Autor: Tomasz Krupiński • Opublikowane: 2016-03-16

Moje pytanie dotyczy prawa do korzystania z mieszkania małżonka w sytuacji gdy to mąż otrzymał dom w formie darowizny od swojego dziadka przed ślubem. W domu tym zamieszkała później jego żona i dzieci, wszyscy są tam zameldowani. Obecnie jego żona wyjechała z dziećmi do Anglii z zamiarem pobytu stałego, zostawiła męża w Polsce. Czy żona i dzieci będą mieć prawo mieszkania w tym domu? Czy można ich wymeldować?

Tomasz Krupiński

»Wybrane opinie klientów

Bardzo szybka i konkretna odpowiedź, profesjonalne wyjaśnienie. Dzięki poradzie od razu wiadomo co robić.
Sebastian
Ponownie jestem bardzo zadowolona z udzielonej porady. Kompetencja i terminowość doskonała. Na pewno w przypadku jakichkolwiek pytań ponownie skorzystam i polecę znajomym.
Zofia, 55 lat, lekarz
Polecam wszystkim, którzy potrzebują porady prawnej. Kontakt z klientem bardzo czytelny, konkretny i sprawny przekaz informacji oraz rzetelnie przygotowana odpowiedź i możliwość dodatkowego kontaktu.
Monika
Dziękuję bardzo za wyczerpującą odpowiedź na moje pytanie, nie musiałam toczyć bojów. Argumenty prawne wystarczyły.
Krystyna, 57 lat
Po raz kolejny korzystam z porad na tym portalu. Jak zwykle jestem zadowolona. Cierpliwość i jeszcze raz cierpliwość do klienta. Pozdrawiam caly zespół.
Dorota
Odpowiedź fachowa, konkretna, na temat. Bez zbędnych prawniczych ozdobników trudnych do zrozumienia.
Urszula, 54 lata
Szybkość odpowiedzi i możliwość pytań dodatkowych
Bogumiła, 60 lat, Specjalista
Szybko i profesjonalnie
Ewa, 49 lat, Księgowa
Profesjonalnie, zrozumiale i szybko. 
Ryszard, inżynier, 80 lat
Fachowa i szybka pomoc, jeśli kiedykolwiek jeszcze będę miał konieczność skorzystania z porady prawnej na pewno skieruję się do serwisu eporady24 Już zdążyłem polecić eporady kilku znajomym.
Adrian
Odpowiedź bardzo mi pomogła. Była wnikliwa i wyczerpująca. 
Ewa
Bardzo dobrze rozwinięta odpowiedź na pytanie główne oraz dodatkowe. Dodatkowe informacje związane z prowadzoną sprawą wynikające z przepisów prawnych. 
Sławek
Szybkość, uprzejmość i precyzja merytoryczna odpowiedzi
Wojciech, 70 lat, Konsultant językowy
Dziękuję za bardzo szybką i wyczerpującą odpowiedź na moje pytanie, oraz na wątpliwości dodatkowe.Chętnie skorzystam ponownie w razie potrzeby. Można tu liczyć na pomoc prawną bez wychodzenia z domu. Polecam
Teresa
Dziękuję za wyjaśnienia. Szybko i wyczerpująco. Oczekiwania spełnione w 100%
Rafał
Szybko, sprawnie i cena ok
Joanna
Uzyskałem jasne i wyczerpujące odpowiedzi do pytania głównego jak i dodatkowego.
Sławomir
Jestem bardzo zadowolona z usługi. Odpowiedź wyczerpująca i bez zbędnego \"bełkotu\". Nie wychodząc z domu i nie tracąc czasu na umawianie się i dojazd otrzymałam poradę prawną.
Kasia, kasjer-dysponent, 30 lat
Rzetelna odpowiedź na pytanie w dość krótkim czasie z możliwością dopytywania nawet po kilku tygodniach - bardzo wygodna opcja. Polecam!
Karina, 45 lat
Bardzo dziękuję. Odpowiedź wystarczająca i rzeczowa.
Czesław
Bardzo szybko i profesjonalnie
Tomasz
Korzystam w waszych porad od lat i polecam każdemu, kto potrzebuje porady prawnej. Co najmniej 4 osoby korzystają z waszych porad z mojego polecenia.
Aleksandra
Uzyskałem wszystkie niezbędne mi informacje
Wiesław
Dziękuję za szybką i profesjonalną odpowiedź.
Renata
Szybkość odpowiedzi oraz wycena usługi
Mirosław, 65 lat, inzynier mechanik
Dziękuję bardzo. Odpowiedź była bardzo pomocna.
Ewka
Dziękuję za szybką, konkretną odpowiedź, bardzo mi pomogła.
Tomasz
Bardzo dziękuję za pisma i wyczerpujące odpowiedzi Panu Markowi Goli, bardzo mi pomógł, doradził i wszystko potoczyło się tak jak mówił. Po prostu majstersztyk. 
Marzena, działalność gospodarcza, 34 lata
Konkretne i bardzo fachowe porady.
Beata, 50 lat
Opinia rozczarowująca, jeśli chodzi o prawo, ale w myśl zasady \"nie zabijaj posłańca\" nie mogę mieć o to pretensji do osoby, która moją sprawa się zajęła. Rzetelnie i całkowicie wytłumaczone wszelkie tematy, jakie poruszyłem, tak więc wątpliwości, co do dalszych kroków nie mam. Szybkość odpowiedzi, a także szczegółowe wytłumaczenie sprawy są w pełni profesjonalne. Dziękuję
Patryk, 35 lat, Automatyk

Po pierwsze należy rozważyć, co oznacza wyjazd do Anglii z dziećmi z zamiarem stałego pobytu. Jeżeli mąż będzie miał dowód, że jego żona nie wróci już do kraju, to zaistnieją wszelkie przesłanki do orzeczenia przez sąd rozwodu lub separacji.

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Co do nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym należy wskazać, że prawie pewne jest stwierdzenie, że nieruchomość ta wchodzi do majątku osobistego męża.

Zgodnie z art. 31 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:

„§ 1. Z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

§ 2. Do majątku wspólnego należą w szczególności:

1) pobrane wynagrodzenie za pracę i dochody z innej działalności zarobkowej każdego z małżonków;

2) dochody z majątku wspólnego, jak również z majątku osobistego każdego z małżonków;

3) środki zgromadzone na rachunku otwartego lub pracowniczego funduszu emerytalnego każdego z małżonków;

4) kwoty składek zewidencjonowanych na subkoncie, o którym mowa w art. 40a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.”

Jednak według art. 33 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (K.r.o.) – „do majątku osobistego każdego z małżonków należą:

1) przedmioty majątkowe nabyte przed powstaniem wspólności ustawowej;

2) przedmioty majątkowe nabyte przez dziedziczenie, zapis lub darowiznę, chyba że spadkodawca lub darczyńca inaczej postanowił;

3) prawa majątkowe wynikające ze wspólności łącznej podlegającej odrębnym przepisom;

4) przedmioty majątkowe służące wyłącznie do zaspokajania osobistych potrzeb jednego z małżonków;

5) prawa niezbywalne, które mogą przysługiwać tylko jednej osobie;

6) przedmioty uzyskane z tytułu odszkodowania za uszkodzenie ciała lub wywołanie rozstroju zdrowia albo z tytułu zadośćuczynienia za doznaną krzywdę; nie dotyczy to jednak renty należnej poszkodowanemu małżonkowi z powodu całkowitej lub częściowej utraty zdolności do pracy zarobkowej albo z powodu zwiększenia się jego potrzeb lub zmniejszenia widoków powodzenia na przyszłość;

7) wierzytelności z tytułu wynagrodzenia za pracę lub z tytułu innej działalności zarobkowej jednego z małżonków;

8) przedmioty majątkowe uzyskane z tytułu nagrody za osobiste osiągnięcia jednego z małżonków;

9) prawa autorskie i prawa pokrewne, prawa własności przemysłowej oraz inne prawa twórcy;

10) przedmioty majątkowe nabyte w zamian za składniki majątku osobistego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej”.

Jeżeli więc po pierwsze darowizna miała miejsce przed zawarciem małżeństwa, a po drugie – stanowiła właśnie darowiznę, to dom wchodzi do majątku osobistego męża. Bez wątpienia więc żona nie ma prawa własności czy też współwłasności do tego domu. Jednak ma pewne uprawnienia względem tej nieruchomości, a wynikające ze związku małżeńskiego.

Zgodnie z art. 28 zn. 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego – jeżeli prawo do mieszkania przysługuje jednemu małżonkowi, drugi małżonek jest uprawniony do korzystania z tego mieszkania w celu zaspokojenia potrzeb rodziny. Przepis ten stosuje się odpowiednio do przedmiotów urządzenia domowego.

Powyższy przepis stanowi przeniesienie do prawa polskiego zasady sformułowanej w rekomendacji nr R(81)15 w sprawie praw małżonków do zajmowania mieszkania rodzinnego oraz korzystania z przedmiotów gospodarstwa domowego przyjętej 16 października 1981 r. przez Komitet Ministrów Rady Europy, której celem jest zapewnienie każdemu z małżonków, bez względu na tytuł prawny do mieszkania, co najmniej uprawnienia do zamieszkiwania w tym mieszkaniu.

Przyznane jednemu z małżonków w art. 28 zn. 1 uprawnienie do korzystania z mieszkania jest niezależne od ustroju majątkowego, w jakim małżonkowie pozostają.

Zdanie pierwsze powyższego przepisu dotyczy sytuacji, gdy prawo do mieszkania (lokalu mieszkalnego) przysługuje jednemu z małżonków, tj. gdy przysługuje mu prawo własności mieszkania (jako części nieruchomości gruntowej lub budynkowej albo jako odrębnego lokalu), prawo najmu lub użyczenia mieszkania albo spółdzielcze lokatorskie lub własnościowe prawo do lokalu.

Uprawnienie do korzystania z mieszkania, do którego prawo przysługuje jednemu z małżonków, drugie z małżonków ma tylko w zakresie korzystania z tego mieszkania w celu zaspokojenia potrzeb rodziny. Chodzi tu o potrzeby rozumiane jako zapewnienie nie tylko „dachu nad głową”, ale i godziwych warunków egzystencji.

Jedno z małżonków uprawnione do korzystania z mieszkania, do którego prawo przysługuje współmałżonkowi, ma tytuł do korzystania z tego mieszkania, określany jako „rodzinnoprawny”, do czasu ustania albo unieważnienia małżeństwa lub orzeczenia separacji.

Ponadto jedno z małżonków, które ma prawo do korzystania z mieszkania wynikające z art. 28 zn. 1 zd. pierwsze, jest lokatorem w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie praw lokatorów. Korzysta ono zatem z ochrony przewidzianej w wymienionej ustawie.

Artykuł ten – wbrew postulatom doktryny – nie ogranicza małżonka, któremu przysługuje prawo do mieszkania służącego lub mogącego służyć zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych rodziny, do rozporządzenia tym prawem. W szczególności rozporządzenie takie nie wymaga zgody drugiego z małżonków. Jednak rozporządzenie takie, w zależności od okoliczności, może być w stosunkach między małżonkami ocenione jako naruszające obowiązek wzajemnej pomocy (art. 23) lub obowiązek zaspokajania potrzeb rodziny (art. 27) – co może być także jednym z podstaw winy w rozkładzie pożycia przy ewentualnej sprawie rozwodowej.

W sytuacji gdy jednemu z małżonków przysługuje prawo do kilku mieszkań lub oboje małżonkowie mają własne prawa do jednego lub kilku mieszkań, z reguły tylko jedno z nich służy zaspokojeniu potrzeb rodziny i wówczas jedynie do tego mieszkania ma zastosowanie art. 28 zn. 1. Jeżeli wyjątkowo zaspokojeniu potrzeb rodziny służy więcej niż jedno mieszkanie, do którego prawo przysługuje jednemu z małżonków, to drugie z małżonków jest uprawnione do korzystania ze wszystkich tych mieszkań.

Tak więc to właśnie art. 28 zn. 1 K.r.o. – przyznaje jednemu z małżonków, któremu nie przysługuje prawo do mieszkania, roszczenie do drugiego z nich, któremu prawo takie przysługuje, o dopuszczenie go do korzystania z mieszkania. Roszczenie takie było uznane za dopuszczalne – na podstawie art. 23 (i art. 27) – także przed dodaniem do Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego art. 28 zn. 1 (wyrok SN z 8 czerwca 1977 r., IV PRN 277/77, LexPolonica nr 312858, OSNCP 1978, nr 3, poz. 53).

W razie rozwiązania małżeństwa przez rozwód, jego unieważnienia lub orzeczenia separacji, kwestia korzystania przez jedno z małżonków z mieszkania, do którego prawo przysługuje współmałżonkowi, a w którym on nadal zamieszkuje, podlega rozwiązaniu przez sąd stosownie do art. 58 § 2 zd. 1.

Tak więc mimo wyjazdu, dopóki formalnie nadal trwa małżeństwo oraz gdy dom męża służył zaspokojeniu potrzeb rodziny, żona i jej dzieci mają prawo do zamieszkiwania w tym domu.

Co innego kwestia zameldowania, która nie ma wpływu na prawo do zamieszkiwania w danym lokalu czy też innej nieruchomości. Jest to tylko obowiązek ewidencyjny nakładany przez prawo administracyjne.

Zameldowanie jest wyłącznie rejestracją pobytu osoby pod oznaczonym adresem, ustalenie więc faktycznego jej przebywania w miejscu zameldowania jest okolicznością istotną dla prawidłowości dokonania tej czynności.

Znaczy to, że dana osoba przez samo zameldowanie nie nabywa żadnych praw do lokalu – nie jest ono żadnym tytułem prawnym do zajmowania lokalu.

Aby mieć prawo zajmowania lokalu, trzeba dysponować tytułem prawnym do niego, czyli np. prawem własności, prawem najmu. Co za tym idzie – wymeldowanie żony z mieszkania nie oznacza automatycznie utraty przez nią prawa do danego lokalu, zamieszkania w nim.

Zameldowanie, tak jak wymeldowanie, jest tylko i wyłącznie aktem rejestracji danych dotyczących pobytu określonej osoby czy też ustania jej pobytu w dotychczasowym miejscu. Dlatego też dla zapewnienia zgodności pomiędzy stanem faktycznym a zapisami w ewidencji ludności niezbędne jest, aby organy meldunkowe mogły wymuszać na obywatelu pewne czynności służące rejestracji miejsca pobytu osoby podlegającej obowiązkowi meldunkowemu lub też poprzez własne rozstrzygnięcia zastępować takie czynności w celu uzyskania zgodności między ewidencją a istniejącym stanem rzeczy” (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dn. 20.09.2007 r., III SA/Łd 252/07).

„Wymeldowanie osoby z lokalu jest jedynie potwierdzeniem ustalonego faktu, a administracyjne decyzje o wymeldowaniu nie pozbawiają praw do lokalu osoby, której dotyczą, podobnie jak i materialno-techniczna czynność zameldowania nie prowadzi do powstania prawa do lokalu” (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dn. 21.01.2009 r., III SA/Kr 474/08).

Na marginesie pragnę zauważyć, iż z art. 15 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych wynika, że obowiązek wymeldowania się ma osoba, która opuszcza miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące. Wymeldowania dokonuje się w organie gminy, właściwym ze względu na dotychczasowe miejsce jej pobytu, najpóźniej w dniu opuszczenia tego miejsca.

Jeżeli osoba, która opuściła miejsce swojego pobytu stałego, nie dopełniła obowiązku meldunkowego, obowiązek zawiadomienia właściwych organów gminy obciąża podmioty posiadające określone prawo do lokalu, w którym zamieszkiwała ta osoba.

Tak więc mąż może wymeldować swoją żonę z lokalu, z uwagi na fakt, że przebywa ona poza granicami kraju przez określony czas. Nie powoduje to jednak utraty przez żonę i jej dzieci prawa do zamieszkiwania w lokalu, która swoje uprawnienie wywodzi z instytucji małżeństwa i póki ono trwa, może powoływać się na art. 28 zn. 1 K.r.o.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Prezentowana opinia prawnika nie zawiera odpowiedzi na dodatkowe pytania klienta i dlatego może nie wyczerpywać w pełni omawianego zagadnienia. Często dopiero dzięki dodatkowym pytaniom i odpowiedziom można uzyskać kompletną poradę prawną. Podkreślamy, że w naszym serwisie można zadawać dodatkowe pytania bez ograniczeń czasowych i ilościowych.


Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z prawem rodzinnym?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Podobne materiały

Rozwód a wynajem wspólnego mieszkania


Jestem po rozwodzie. Z byłą żoną posiadamy dwa mieszkania (nie było podziału majątku). Jedno zajmuje ona, drugie ja. Chciałbym wynająć mieszkanie, które ja zajmuję. Czy mogę to zrobić bez proszenia o zgodę byłej żony? Jak rozwiązać ten problem?

Czy da się uzyskać przepustkę na ślub?


Mój narzeczony przebywa w zakładzie karnym, pierwszą wokandę ma dopiero za rok, ale wcześniej chcielibyśmy wziąć ślub. Chodzi o możliwość przepustki (oczywiście pod asystą) na to zdarzenie poza mury więzienia. Moja córka ma 14 lat, chciałaby brać udział w ślubie, ale do więzienia nie pójdzie – jest na to za wrażliwa. Czy da się uzyskać przepustkę na ślub?

Podopieczna rodziny zastępczej w ciąży


Moja podopieczna, dla której stanowię rodzinę zastępczą, zaszła w ciążę. Za 2 miesiące skończy 18 lat. Czy nadal może pozostać w rodzinie zastępczej, czy będę nadal otrzymywać na nią zasiłek (1000 zł)? Jak najlepiej jej pomóc, co jej się należy? Zaznaczam, że jest u mnie niecałe 3 lata. Dziecko urodzi się, kiedy ona już będzie pełnoletnia.

Wniosek o uchylenie ubezwłasnowolnienia a właściwość sądu


Mój partner został ubezwłasnowolniony całkowicie przez sąd okręgowy w miejscu swojego zamieszkania. Przebywał wtedy u jednego z synów. Wniosłam do tego sądu wniosek o uchylenie ubezwłasnowolnienia. W międzyczasie ubezwłasnowolniony został zabrany do drugiego syna – opiekuna prawnego zamieszkałego w Krakowie. Sąd, do którego wniosłam wniosek o uchylenie ubezwłasnowolnienia, po rozpoznaniu sprawy, zdecydował rozpocząć postępowanie z urzędu i wyznaczono termin rozprawy. Opiekun prawny, powołując się na art. 504 K.p.c., wniósł o przeniesienie sprawy do Krakowa. Tak też się stało i to budzi moje wątpliwości. Czy nie należało zastosować w tym przypadku art. 508 § 1 K.p.c.? Skoro postanowienie o ubezwłasnowolnieniu zostało wydane przez sąd w pierwotnym miejscu zamieszkania ubezwłasnowolnionego, to również postępowanie o uchylenie ubezwłasnowolnienia powinno być przeprowadzone w miejscu jego złożenia, a nie miejscu obecnego zamieszkania ubezwłasnowolnionego. Po prostu – czy przekazanie do rozpoznania mojego wniosku do Krakowa było prawidłowe?

Fałszywe oskarżenia konkubiny o znęcanie się, jak się bronić?


Żyję w związku partnerskim od 10 lat z kobietą, która w świetle prawa jest nadal mężatką. Mamy dwoje dzieci (6 i 7 lat). Mieszkamy u moich rodziców. Tydzień temu otrzymałem wezwanie na komisję interdyscyplinarną GOPS, a konkubina pojawiła się w domu w asyście policji, chcąc zabrać dzieci i swoje rzeczy. Oskarża mnie o przemoc wobec niej i dzieci. Wszystko to nieprawda, co mogą potwierdzić choćby moi rodzice. Podejrzewam, że ma romans i dlatego chce się wyprowadzić. Straszy alimentami i więzieniem. Na ten moment dzieci są w domu, ona zresztą też wróciła, uzasadniając to na policji obawą o ich dobro. Tu dodam, że w poniedziałek, jak zwykle, wyszła na prawie 10 godzin do pracy. Dzieci są w przedszkolu, potem ze mną w domu, zatem chyba jej minął strach, że je pobiję. Miałem wypadek w pracy, pół roku byłem na zwolnieniu, a obecnie jestem na urlopie. Mam tę komisję w GOPS i nie wiem, jak się zachować? Czy wciągać w nasze problemy rodziców? To starsi, schorowani ludzie. Jak się bronić przed tymi kłamstwami?

Ojciec nie dokłada się do żadnych opłat - co zrobić?


Jestem właścicielem domu jednorodzinnego. Wraz ze mną od siedmiu lat mieszka mój ojciec w wieku 87 lat, który nie jest zameldowany ani nie jest współwłaścicielem. Problem polega na tym, że całą emeryturę oddaje córce, a mi nie dokłada się do żadnych opłat. Siostra buntuje go przeciwko mnie, a ostatnio wezwali na mnie policję (wezwanie nieuzasadnione). Jakie mam podjąć działania w celu wyegzekwowania dopłat i możliwości eksmisji w razie dalszej odmowy wnoszenia opłat do wspólnego gospodarstwa domowego?


Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika » wizytówka Zadaj pytanie »