Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z alimentami?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Płacenie alimentów na dziecko po ukończeniu szkoły

Autor: Iryna Kowalczuk • Opublikowane: 2014-10-15

Mąż miał zasądzone alimenty na swojego syna z poprzedniego małżeństwa do ukończenia przez niego szkoły średniej. Płaciliśmy je do czerwca, a teraz syn upomina się o alimenty za lipiec i sierpień. Czy ma do tego prawo? Twierdzi też, że złożył papiery do szkoły policealnej. Czy mąż nadal będzie musiał go utrzymywać? To bardzo duże obciążenie dla naszego budżetu.

Kwestie dotyczące obowiązku alimentacyjnego reguluje dział III w tytule II Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (w skrócie K.r.io.). Art. 128 ustanawia jako ogólną zasadę obowiązek dostarczania środków utrzymania (w miarę potrzeby także środków wychowania), obciążający krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo.

Przepisy prawa nie określają konkretnego wieku dziecka, którego osiągniecie powoduje ustanie obowiązku alimentacyjnego rodziców względem dziecka. Nie jest tak, jak sądzi wiele osób, iż obowiązek alimentacyjny wygasa z chwilą osiągnięcia przez dziecko pełnoletniości czy też ukończenia nauki na określonym poziomie.

To, kiedy obowiązek alimentacyjny rodziców względem dziecka (również pełnoletniego) wygasa, zależy przede wszystkim od tego, czy dziecko może utrzymać się samodzielnie i od tego, czy znajduje się ono w stanie niedostatku. Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 31 stycznia 1986 r. (sygn. akt. III CZP 78/85) wyjaśnia m.in.: „obowiązek alimentacyjny rodziców kończy się z momentem, w którym dziecko – z reguły po uzyskaniu wykształcenia i przygotowania do określonego zawodu – jest w stanie utrzymać się samodzielnie”.

Istotną w przypadku Pani męża normę wyraża art. 133 K.r.io. Zgodnie z § 1 „rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania”. Natomiast § 3 przewiduje możliwość uchylenia się przez rodziców od świadczeń alimentacyjnych względem dziecka pełnoletniego, jeżeli są one połączone z nadmiernym dla nich uszczerbkiem lub jeżeli dziecko nie dokłada starań w celu uzyskania możności samodzielnego utrzymania się.

„Art. 1441. Zobowiązany może uchylić się od wykonania obowiązku alimentacyjnego względem uprawnionego, jeżeli żądanie alimentów jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Nie dotyczy to obowiązku rodziców względem ich małoletniego dziecka”.

Przywołanie powyższych zasad współżycia społecznego niejako pomocniczo nada szczególny wymiar art.133 § 3 – oczywiście przesłanki z obu tych przepisów maja być oparte na dowodach, a nie tylko twierdzeniach.

W orzecznictwie sądów i w doktrynie panuje pogląd, iż kontynuowanie przez dziecko nauki i podnoszenie przez niego kwalifikacji zawodowych usprawiedliwia dalsze jego alimentowanie. W przypadku dziecka, które ukończyło studia na jednym kierunku i podjęło kolejne na innym, alimentowanie go przez rodziców jest usprawiedliwione, jeżeli kontynuowanie nauki znajduje usprawiedliwienie w dotychczas osiąganych wynikach w nauce.

W wyroku SN z dnia 14 listopada 1997 r. (sygn. akt. III CKN 257/97) stwierdzono: „przy orzekaniu o obowiązku alimentacyjnym rodziców względem dzieci, które osiągnęły pełnoletniość, brać należy także pod uwagę, czy wykazują one chęć dalszej nauki oraz czy ich osobiste zdolności i cechy charakteru pozwalają na rzeczywiste kontynuowanie przez nich nauki”.

Nie będą zobowiązani do alimentowania rodzice, których dziecko jest pełnoletnie i kontynuuje naukę, ale zaniedbuje się ono w nauce, nie robi należytych postępów, nie otrzymuje obowiązujących zaliczeń, nie zdaje w terminie przepisanych egzaminów, a zwłaszcza jeżeli z własnej winy powtarza rok i wskutek tego nie kończy nauki w przewidzianym programem okresie (tak wyrok SN z dnia 8 sierpnia 1980 r., sygn. akt III CRN 144/80).

Jak wynika z opisu sprawy, syn Pani męża ma prawo do alimentów i ciężko będzie uchylić się na dzień dzisiejszy od ich płacenia (również za lipiec i sierpień), ponieważ na Pani mężu nadal ciąży obowiązek alimentacyjny na podstawie wyroku sądu. Pani mąż, żeby uwolnić się od wypłaty alimentów, musiałby wnieść do sądu pozew o wygaśnięcie obowiązku alimentacyjnego i udowodnić przed sądem, że jego syn jest w stanie utrzymać się samodzielnie.

W przypadku zmiany sytuacji, potrzeb lub możliwości zobowiązanego (Pani męża) można żądać odpowiednio ich obniżenia.

Dla Pani męża oznaczałoby to konieczność udowodnienia w sądzie:

  • sytuacji materialnej,
  • sytuacji rodzinnej,
  • konieczności dzielenia dochodu na większą liczbę osób niż dotychczas,
  • niemożności (obiektywnej) wykonania obowiązku w zakresie jak obecnie.

Warto zrobić sobie wstępne zestawienie wydatków, przychodów oraz zgromadzić dowody na tę okoliczność. Bez dowodów może to być niewiele warte dla sądu w razie ewentualnej sprawy sądowej. Pani mąż powinien przede wszystkim udokumentować aktualnie ponoszone wydatki, przedstawić np. zaświadczenia o posiadanych kredytach, które dodatkowo obciążają jego budżet, opłaty za czynsz, rachunki za zakupy, leki itp.

Warto zgromadzić materiały dowodowe dotyczące sytuacji materialnej i majątkowej Pani męża – warto przedstawić ją szeroko nie tylko w kontekście dochodu ale i wydatków na Jego obecną rodzinne w tym dzieci – im bardziej będzie wynikało, że nie ma Pani mąż z czego płacić alimentów, tym lepiej to rokuje w ewentualnie sprawie.

W razie przesłuchania syna podczas sprawy o wygaśniecie obowiązku alimentacyjnego (jeżeli Pani mąż złoży taki pozew) lub podwyższenia alimentów (jeśli z takim roszczeniem wystąpi syn Pani męża) – sąd zezwoli Pani mężowi na zadawanie jemu pytań – proszę skorzystać z prawa uzyskania od niego odpowiedzi na pytania o szkołę, czy pobiera jakieś zasiłki lub świadczenia, czy został zarejestrowany w urzędzie pracy, pytania o podejście do kontaktów z Pani mężem, tak by sąd wyrabiał sobie pogląd na jego postawę.

Proszę wcześniej zbierać materiały dowodowe (rachunki, faktury itp.) na wypadek, jeśli przyjdzie z sądu pismo do stawiennictwa na rozprawę w kwestii alimentów lub Pani mąż zdecyduje się założenie sprawy sądowej. Lepiej być wcześniej przygotowanym na taki scenariusz.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>


Pytania i odpowiedzi

Czy w serwisie można otrzymać pomoc prawną?

W serwisie udzielamy porad prawnych. Wystarczy wypełnić formularz i opisać problem. Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.

Ile czasu trzeba czekać na poradę prawną?

Porada prawna udzielana jest do 24 godzin od momentu zaakceptowania wpłaty. W bardziej skomplikowanych sprawach terminy ustalane są indywidualnie.

Podobne tematy

Co robić, gdy mąż nie daje pieniędzy na utrzymanie dziecka?

Co mogę zrobić w sytuacji, gdy mój mąż nie daje pieniędzy na utrzymanie dziecka? Czy mogę złożyć w sądzie wniosek o alimenty, mimo że nie...

Obowiązek alimentacyjny wobec pełnoletniego dziecka

Mam ustalony sądownie obowiązek alimentacyjny wobec dwójki dzieci. W tym roku starszy syn osiągnie pełnoletność. W związku z tym chciałbym...

Wysoki poziom życia byłej żony o płacenie alimentów na nią

Mam orzeczenie o rozwodzie bez orzekania o winie stron.Ustanowiono alimenty na byłą żonę w wysokości 1700 zł. Obecnie jednak muszę zrobić...

Apelacja od wyroku określającego wysokość alimentów

Chcę złożył apelację od zasądzonych na 4-letnią córkę alimentów w wysokości 900 zł. Zarabiam wprawdzie 3000 zł na rękę, jednak muszę...

Na jakiej podstawie komornik ściąga alimenty?

Otrzymałem rozwód z orzeczeniem mojej winy. Problemem są jednak alimenty. Pół roku temu wyznaczono mi kwotę alimentów. Zacząłem płacić, ale...

Podwyższenie i zmiana alimentów

Chciałabym się dowidzieć, czy jest możliwość zmiany kwoty alimentów płaconych przez ojca dziecka na wyższą. Córka ma obecnie 15 lat, kwota alimentów...

Jednorazowa opłata dla byłej żony

Jestem pół roku po rozwodzie orzeczonym z mojej winy. Czy była żona może ubiegać się o alimenty dożywotnie? Chciałem się z nią dogadać...

Alimenty dla zamężnej córki

W zeszłym miesiącu moja córka wyszła za mąż. Pozostał jej ostatni rok studiów. Czy mam płacić alimenty dla zamężnej córki?


Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »