• Zaktualizowano: 2026-02-19 • Autor: Iryna Kowalczuk
Chciałabym się dowidzieć, czy jest możliwość zmiany kwoty alimentów płaconych przez ojca dziecka na wyższą. Córka ma obecnie 15 lat, kwota alimentów została ustalona przez sąd przed 5 laty. Tymczasem ostatnio pogorszył się mój stan zdrowia, posiadam orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, zarobki spadły mi o 400 zł miesięczne, a dodatkowo mam na utrzymaniu studiującego syna. Mam większe wydatki na córkę – otrzymuję 415 zł, a ona chodzi na dodatkowe zajęcia (150 zł miesięcznie) i odnosi pierwsze sukcesy – zakwalifikowała się na Mistrzostwa Polski, ale to wszystko dodatkowo kosztuje. Nie znam dochodów pozwanego, ale wiem, że żyje na dobrym poziomie.

Istotny z punktu widzenia Pani interesu, a przede wszystkim interesu dziecka, jest pogląd, iż rozmiar usprawiedliwionych potrzeb dziecka, niezdolnego jeszcze do samodzielnego utrzymania się, stymulowany jest zasadą utrzymania równej stopy życiowej. Ustawodawca, jak czytamy w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym, posługuje się sformułowaniem, iż zakres świadczeń alimentacyjnych jest m.in. uzależniony od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego.
Wyraźnie podkreślić należy jednak, iż zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego, o których mowa powyżej, nie należy kojarzyć z wysokością faktycznych zarobków bądź też czystego dochodu z majątku. W ocenie zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego mieszczą się także te niewykorzystane, jeżeli tylko są realne, a potrzebom uprawnionych zobowiązany nie jest w stanie sprostać posiadanymi środkami. Możliwości zarobkowe to zarówno te przybierające postać pieniężną, jak i te, pobierane w naturze.
W mojej ocenie powinna Pani przedłożyć zestawienie rachunków i wszystkich wydatków związanych z utrzymaniem dziecka i wynikających z zaspokajania jego potrzeb. Nie bez znaczenia dla wysokości alimentów będzie także kwestia dobrowolnego zabierania dziecka na wakacje, troszczenia się o jego rozwój fizyczny i umysłowy przez ojca dziecka.
Wszystko to sąd weźmie pod uwagę przy ustalaniu wysokości alimentów. W sytuacji kiedy ojciec w ogóle nie zajmuje się dzieckiem, wówczas wysokość alimentów będzie odpowiednio wyższa. Należy mieć bowiem na uwadze, iż ojciec może próbować walczyć o coraz to niższe alimenty na dziecko.
Ważne w tej sprawie jest orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 6 maja 1967 r., sygn. akt III CR 422/66, zgodnie z którym przez obowiązek alimentacyjny dostarczania środków utrzymania przewidziany w art. 128 i 133 § 2 K.r.o. rozumieć należy obowiązek zaspokajania usprawiedliwionych potrzeb osoby uprawnionej potrzebującej alimentacji; obowiązek ten może polegać również na dostarczeniu osobie znajdującej się w niedostatku mieszkania, opieki lekarskiej i domowej.
Nadto w wyroku z dnia 21 maja 1975 r., sygn. akt III CRN 72/75 usprawiedliwione potrzeby dziecka winny być ocenione nie tylko na podstawie wieku, lecz również miejsca pobytu dziecka, jego środowiska, możliwości zarobkowych osób zobowiązanych do jego utrzymania oraz całego szeregu okoliczności każdego konkretnego wypadku. W szczególności pojęcia usprawiedliwionych potrzeb nie można odrywać od pojęcia zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego. Pojęcia te w praktyce pozostają we wzajemnej zależności i obie przesłanki wzajemnie na siebie rzutują, zwłaszcza przy ustalaniu przez sąd wysokości alimentów.
Po analizie stanu faktycznego Pani sprawy mogę stwierdzić, że oczywiście może Pani wnosić o zmianę kwoty alimentów zasądzonych na dziecko, czyli o ich podwyższenie.
Okres czasu, jaki upłynął od dnia wydania pierwszego orzeczenia spowodował zmianę stanu faktycznego w sprawie. Pani dziecko w tym czasie urosło, co powoduje wzrost kosztów codziennego utrzymania – żywności, środków czystości, odzieży, opieki lekarskiej. Oczywiście fakt, iż dziecko rośnie, powoduje także zmianę w zakresie dodatkowych kosztów –zajęcia sportowe, które zapewniają prawidłowy rozwój, gimnastyka, a także koszty związane z rozwojem intelektualnym – wyjścia do kina, teatru, zajęcia w szkole języka, a także zakup książek. Do kosztów utrzymania dziecka może Pani zaliczyć także koszt wakacji, ferii itp.
Do pozwu o podwyższenie alimentów powinna Pani dołączyć:
Warto jeszcze zaznaczyć, że dla zobowiązania rodzica do płacenia alimentów nie ma jednak znaczenia, że jest on bezrobotny lub niewiele zarabia, istotne są natomiast jego możliwości zarobkowe i finansowe, a także potrzeby dziecka. Jeżeli ojciec dziecka jest zdrowy, ma zawód, a np. nie pracuje, w dalszym ciągu zobowiązany jest do płacenia alimentów. Powinien więc podjąć odpowiednie starania, aby znaleźć zatrudnienie, żeby zabezpieczyć potrzeby dziecka.[PRZYCISK_3
Punktem wyjścia do ustalenia alimentów na rzecz dziecka będzie kwota żądana przez Panią. Dlatego proszę zbierać obecnie rachunki, paragony na zakupione dla dziecka rzeczy, a także oferty zajęć dodatkowych (z cennikiem), na które dziecko mogłoby lub powinno uczęszczać.
Proszę się nie bać iść do sądu, ponieważ sąd w zdecydowanej większości spraw stoi po stronie matki i dziecka. W Pani sytuacji tylko prawomocne orzeczenie sądu może zmusić ojca dziecka do płacenia wyższych alimentów.
Nie sposób wskazać konkretnych kwot alimentów , o jakie na dziecko może się Pani ubiegać. Wszystko zależy od tego, jakie są potrzeby dziecka i czy Pani te potrzeby będzie mogła udokumentować w sądzie. Musi Pani zrobić zestawienia wydatków na dziecko i takiej kwoty domagać się od ojca dziecka. Zawsze lepiej dać wyższą kwotę niż ta, jaka wyjdzie z Pani wyliczeń, ponieważ sądy zwykle zasądzają mniej niż się żąda.
Należy pamiętać, że nie istnieje zasada, iż oboje rodzice mają zaspokajać potrzeby dzieci w równym stopniu, to znaczy, że oboje rodzice mają obowiązek przeznaczać na utrzymanie dzieci równe kwoty. Każdy z rodziców ma obowiązek przyczyniać się do utrzymania dzieci stosownie do własnych możliwości zarobkowych i majątkowych, tym samym może Pani domagać się, aby ojciec dziecka łożył na jego utrzymanie w większym stopniu niż Pani.
Zobacz również: Podwyższenie alimentów argumenty
Pani Anna samotnie wychowuje córkę Julię, która w chwili zasądzenia alimentów miała 10 lat. Sąd przyznał wtedy alimenty w wysokości 400 zł miesięcznie. Obecnie Julia ma 15 lat, uczęszcza na zajęcia językowe, trenuje pływanie i bierze udział w zawodach sportowych, co generuje dodatkowe koszty. Pani Anna z powodu choroby i orzeczonego umiarkowanego stopnia niepełnosprawności musiała ograniczyć pracę i jej dochody spadły. Zdecydowała się wystąpić o podwyższenie alimentów, dołączając do pozwu dokumenty medyczne, rachunki za zajęcia i zestawienie miesięcznych kosztów utrzymania córki. Sąd, po analizie sytuacji obojga rodziców, zasądził alimenty w wysokości 750 zł.
Pan Marcin płacił od kilku lat 500 zł alimentów na syna, które zostały ustalone, gdy chłopiec miał 8 lat. Po ukończeniu szkoły podstawowej syn dostał się do liceum z klasą informatyczną i potrzebował nowego laptopa oraz kursu programowania. Matka chłopca wykazała w sądzie wzrost kosztów edukacji i życia, jednocześnie podkreślając, że ojciec znacznie poprawił swoją sytuację zawodową i osiąga wysokie dochody jako specjalista IT. Chociaż ojciec deklarował, że „to za dużo”, sąd uznał, że potrzeby dziecka oraz możliwości zarobkowe ojca pozwalają na podwyższenie alimentów do 1000 zł miesięcznie.
Pani Ewa wychowuje trójkę dzieci, z których najstarszy syn właśnie rozpoczął studia dzienne poza miejscem zamieszkania. Alimenty na najmłodnią córkę zostały zasądzone 6 lat temu w wysokości 450 zł miesięcznie. Córka uczęszcza teraz na lekcje baletu oraz korepetycje z języka angielskiego, a dodatkowo rodzina ponosi znaczne koszty codziennego życia. Ojciec dziecka, który nie kontaktuje się z córką, prowadzi własną firmę i – jak twierdzi Ewa – regularnie podróżuje i żyje na wysokim poziomie. W toku postępowania udało się wykazać wzrost potrzeb dziecka i stabilność dochodową ojca. Alimenty zostały podwyższone do 900 zł.
Wniosek o podwyższenie alimentów jest w pełni uzasadniony, gdy wzrosły potrzeby dziecka lub pogorszyła się sytuacja materialna osoby sprawującej nad nim opiekę. Sąd każdorazowo analizuje konkretne okoliczności sprawy, uwzględniając m.in. wiek dziecka, jego rozwój, zajęcia dodatkowe oraz możliwości zarobkowe rodzica zobowiązanego do alimentacji. Warto dobrze udokumentować wszystkie wydatki i zmiany, a także pamiętać, że celem alimentów jest zapewnienie dziecku godnych warunków życia, adekwatnych do możliwości obojga rodziców.
Potrzebujesz indywidualnej porady prawnej w sprawie alimentów lub innej kwestii rodzinnej? Skorzystaj z naszej pomocy online – szybko, dyskretnie i bez wychodzenia z domu. Opisz swoją sytuację, a doświadczony prawnik przygotuje dla Ciebie profesjonalną odpowiedź lub pismo procesowe. Sprawdź, jak łatwo możesz uzyskać wsparcie prawne dostosowane do Twoich potrzeb.
1. Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz.U. 1964 nr 9 poz. 59
2. Orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 6 maja 1967 r., sygn. akt III CR 422/66
3. Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 maja 1975 r., sygn. akt III CRN 72/75
Potrzebujesz pomocy w napisaniu pozwu o podwyższenie alimentów, jakiej kwoty możesz żądać i od czego to zależy? Nasi prawnicy służą pomocą, opisz nam swój problem i zadaj pytania wypełniając formularz poniżej ▼▼▼.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
O autorze: Iryna Kowalczuk
Magister prawa, absolwentka Lwowskiego Państwowego Uniwersytetu Spraw Wewnętrznych Ukrainy, uzyskany tytuł: magister prawa ukraińskiego; ukończyła także Studium Podyplomowe prawa UE na Uniwersytecie Warszawskim. Doświadczenie nabyła w trakcie pracy w dwóch kancelariach adwokackich. Udziela porad z zakresu prawa spadkowego i rodzinnego oraz w sprawach związanych z prawem ukraińskim. Biegle posługuje się zarówno językiem ukraińskim, rosyjskim, jak i polskim.
Zapytaj prawnika