• Zaktualizowano: 2026-02-23 • Autor: Urszula Trojanowska-Woźniak
Po kilkunastu latach małżeństwa zdecydowałam się odejść od męża wraz z dziećmi. Wystąpiłam o rozwód, który został orzeczony bez orzekania o winie. Były mąż od dawna pobiera emeryturę, ja natomiast nadal pracuję, prowadząc własną działalność gospodarczą. W czasie małżeństwa to głównie ja utrzymywałam rodzinę, ale nie odkładałam środków na emeryturę. Dziś wiem, że moja przyszła emerytura będzie zdecydowanie niższa od świadczenia byłego męża. Dopiero po rozstaniu założyłam IKE i IKZE, jednak nie zgromadziłam tam znacznych kwot. Były mąż domaga się rozliczenia moich środków emerytalnych. Zastanawiam się, czy mam prawo ubiegać się w sądzie o wyrównanie mojej przyszłej emerytury względem jego świadczeń.
.jpg)
Zgodnie z art. 31 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje wspólność ustawowa, obejmująca m.in. składki emerytalne i środki zgromadzone na kontach emerytalnych. Po orzeczeniu rozwodu wspólność ta ustaje. Oznacza to, że jeśli rachunki IKE czy IKZE zostały otwarte już po rozwodzie, nie podlegają one podziałowi. Jeżeli natomiast powstały jeszcze w trakcie trwania wspólności, to w zasadzie mogą być włączone do majątku wspólnego, chyba że sąd uzna, iż faktyczne rozstanie nastąpiło wcześniej i środki te powinny pozostać wyłączone z podziału.
Prawo nie przewiduje wyrównania wysokości przyszłych emerytur między byłymi małżonkami. Każdy z nich nabywa prawo do świadczeń emerytalnych indywidualnie, na podstawie własnego stażu pracy i odprowadzonych składek. Z tego względu nie istnieje podstawa prawna do wyrównania Pani emerytury względem emerytury byłego męża.
W pewnych sytuacjach rozwiedziony małżonek może ubiegać się o alimenty. Zgodnie z art. 60 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
małżonek niewinny rozkładu pożycia może żądać alimentów, jeśli rozwód pogorszył jego sytuację materialną,
małżonek, który nie został uznany za wyłącznie winnego, może żądać alimentów w przypadku niedostatku.
Niedostatek oznacza sytuację, w której osoba nie jest w stanie samodzielnie zaspokoić swoich usprawiedliwionych potrzeb, np. z powodu niskiej emerytury, choroby czy braku możliwości podjęcia pracy. W takim przypadku można wnieść do sądu wniosek o alimenty od byłego męża. Obowiązek alimentacyjny co do zasady trwa 5 lat od rozwodu, ale w wyjątkowych sytuacjach może być przedłużony.
Podział środków emerytalnych zależy od tego, kiedy zostały one zgromadzone. Konta założone po rozwodzie nie podlegają rozliczeniu. Prawo nie przewiduje wyrównania wysokości emerytur między byłymi małżonkami, ale istnieje możliwość ubiegania się o alimenty, jeśli znajdzie się Pani w niedostatku. Kluczowe będzie wykazanie swojej sytuacji finansowej oraz wskazanie, że rozwód wpłynął na pogorszenie warunków życia.
Przykład 1
Była żona po rozwodzie otworzyła konto IKE i odkładała środki. Sąd nie włączył ich do majątku wspólnego, ponieważ zostały zgromadzone już po zakończeniu małżeństwa.
Przykład 2
Rozwiedziony mąż z niską rentą chorobową wystąpił o alimenty od byłej żony. Sąd przyznał mu świadczenie, ponieważ nie był w stanie samodzielnie pokryć kosztów leczenia i utrzymania.
Przykład 3
Była żona, której sytuacja materialna pogorszyła się po rozwodzie, uzyskała alimenty od byłego męża, mimo że formalnie nie znajdowała się w niedostatku. Sąd uznał, że rozwód spowodował istotne obniżenie jej standardu życia.
Jeżeli znajdujesz się w podobnej sytuacji i potrzebujesz indywidualnej analizy swojej sprawy, skontaktuj się z nami. Oferujemy profesjonalne porady prawne i pomoc w postępowaniach o podział majątku oraz alimenty.
1. Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz.U. 1964 nr 9 poz. 59
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
Zapytaj prawnika