Rozwód, podział majątku i wspólny kredyt hipoteczny

Zasady podziału majątku

Zgodnie z art. 43 § 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (KRO), zasadą jest, że małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym. Do czasu prawomocnego orzeczenia rozwodu albo ustanowienia rozdzielności majątkowej, nie ma możliwości podziału majątku, jeśli nie podpisano wcześniej intercyzy.

Podział majątku w rozwodzie i po rozwodzie

Sąd może dokonać podziału majątku już w wyroku rozwodowym, jeśli nie spowoduje to znacznego przedłużenia postępowania (art. 58 § 3 KRO). Najczęściej jednak podział następuje w odrębnym postępowaniu po rozwodzie albo przed notariuszem – pod warunkiem, że strony są zgodne co do sposobu podziału. W przypadku braku porozumienia decyduje sąd.

Kredyt hipoteczny a podział majątku

W postępowaniu o podział majątku sąd dzieli jedynie aktywa – nieruchomości, ruchomości, oszczędności. Kredyt hipoteczny należy do pasywów, dlatego nie podlega podziałowi. Jeśli dom zostanie przyznany jednemu z małżonków, drugi ma prawo do spłaty odpowiadającej jego udziałowi.

Rozliczenie rat kredytu

Sąd Najwyższy wielokrotnie wskazywał, że pozostałego długu hipotecznego nie odejmuje się od wartości nieruchomości przy podziale majątku (m.in. postanowienie SN z 26 stycznia 2017 r., I CSK 54/16). Rozliczeniu podlegają jedynie raty kredytu spłacone od chwili ustania wspólności majątkowej do dnia podziału majątku. W takim przypadku przyjmuje się, że była to forma nakładów z majątku osobistego na wspólny.

Obowiązki wobec banku

Bez względu na rozwód i podział majątku, wobec banku małżonkowie pozostają współkredytobiorcami. Nawet jeśli jeden z nich przejmie dom, drugi wciąż odpowiada solidarnie za spłatę kredytu. Możliwe jest przejęcie długu (cesja kredytu), ale wymaga to zgody banku i ponownej oceny zdolności kredytowej.

Roszczenia między małżonkami

Jeżeli po rozwodzie kredyt będzie spłacany wspólnie, każdy z małżonków może dochodzić od drugiego zwrotu połowy spłaconej raty. Wynika to z art. 376 Kodeksu cywilnego, który reguluje sytuację dłużników solidarnych.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
2. Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz.U. 1964 nr 9 poz. 59
3. Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 stycznia 2017 r., I CSK 54/16