• Zaktualizowano: 2026-01-07 • Autor: Katarzyna Bereda
Jestem stroną pozwaną w sprawie rozwodowej bez orzekania o winie. W odpowiedzi na pozew zgodziłem się na rozwód, wnioskując jedynie o podział kosztów sądowych po połowie. Powódka chciała, abym pokrył je w całości. Sąd zobowiązał mnie do osobistego stawiennictwa na rozprawie pod rygorem pominięcia dowodu z przesłuchania stron. Niestety, w dniu rozprawy wracam z zawodów międzynarodowych, gdzie pełnię funkcję trenera i opiekuna, co uniemożliwia mi obecność w sądzie.
Ponadto sąd zobowiązał mnie do złożenia zaświadczenia o dochodach z ostatnich 6 miesięcy. W odpowiedzi na pozew poinformowałem, że nie mogę uzyskać takiego dokumentu z urzędu skarbowego w wyznaczonym terminie. Urząd przekazał mi, że nie wystawia takich zaświadczeń i mogę jedynie pobrać PIT za poprzedni rok. Obecnie jestem zarejestrowany w urzędzie pracy jako osoba bezrobotna.
Moje pytania dotyczyły konsekwencji nieobecności na rozprawie, możliwości zmiany jej terminu, ryzyka zmiany stanowiska żony na orzekanie o winie oraz sposobu wykazania dochodów.
.jpg)
W sprawach rozwodowych sąd najczęściej przeprowadza dowód z przesłuchania stron. Nawet gdy małżonkowie są zgodni co do rozwodu, sąd chce potwierdzić stanowisko obu stron. Jeżeli jednak druga strona zmieni swoje żądanie, np. zażąda orzekania o winie, sąd zwykle odracza rozprawę, aby druga strona mogła się ustosunkować.
Wobec tego obecność na rozprawie jest co do zasady obowiązkowa, a sąd ma prawo pominąć dowód z przesłuchania strony nieobecnej.
Są dwie główne drogi rozwiązania problemu:
Pełnomocnik procesowy – ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (adwokata lub radcy prawnego). Może on reprezentować stronę w sądzie, a sąd po wysłuchaniu pełnomocnika zwykle orzeka rozwód i ogranicza się do przesłuchania drugiego małżonka.
Wniosek o zmianę terminu rozprawy – złożenie do sądu wniosku wraz z dokumentem potwierdzającym wyjazd służbowy. Sąd może przychylić się do takiego wniosku, jednak nowy termin rozprawy może być odległy.
Zgodnie z art. 299 Kodeksu postępowania cywilnego:
„Jeżeli po wyczerpaniu środków dowodowych lub w ich braku pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, sąd dla wyjaśnienia tych faktów może dopuścić dowód z przesłuchania stron.”
W sprawach o rozwód i separację sąd zawsze zarządza przeprowadzenie takiego dowodu (art. 432 KPC). Jeżeli pozwany uznaje żądanie pozwu, a małżonkowie nie mają małoletnich dzieci, sąd może ograniczyć się wyłącznie do przesłuchania stron (art. 442 KPC).
Jeżeli strona nie może uzyskać zaświadczenia o dochodach za ostatnie 6 miesięcy, należy przedstawić inne dokumenty, np. PIT z poprzedniego roku, potwierdzenie statusu osoby bezrobotnej czy inne dokumenty potwierdzające brak dochodów. Tego rodzaju dowód zwykle nie jest kluczowy w sprawach rozwodowych bez orzekania o winie, jeśli obie strony są zgodne.
W sprawach rozwodowych sąd zazwyczaj wymaga osobistego przesłuchania stron. Jeżeli obecność na rozprawie nie jest możliwa, warto rozważyć ustanowienie pełnomocnika lub złożenie wniosku o zmianę terminu. W zakresie zaświadczeń o dochodach można przedłożyć PIT lub dokumenty z urzędu pracy. Warto pamiętać, że sąd kieruje się nie tylko formalnymi dokumentami, ale również celem szybkiego i rzetelnego rozstrzygnięcia sprawy.
Przykład 1
Osoba pracująca za granicą nie mogła stawić się na rozprawie rozwodowej. Ustanowiła pełnomocnika, który reprezentował ją w sądzie, a rozwód został orzeczony na pierwszej rozprawie.
Przykład 2
Strona pozwana wniosła o zmianę terminu rozprawy z powodu choroby. Sąd przychylił się do wniosku, wyznaczając nową datę dwa miesiące później.
Przykład 3
Powód nie mógł przedstawić zaświadczenia o dochodach z urzędu skarbowego. Do akt sprawy złożył PIT oraz zaświadczenie z urzędu pracy o statusie osoby bezrobotnej. Sąd uznał to za wystarczające.
Jeżeli masz podobny problem i potrzebujesz pomocy w sprawie rozwodowej, możesz skorzystać z indywidualnej porady prawnej. Pomagam przygotować wnioski, pisma procesowe oraz reprezentuję klientów w sądzie.
1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
2. Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz.U. 1964 nr 43 poz. 296
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
O autorze: Katarzyna Bereda
Adwokat, absolwentka Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Szczecińskiego – pracę magisterską napisała z prawa pracy. Podczas studiów odbyła liczne praktyki, zarówno w sądach, jak i w kancelariach adwokackich. Aplikację adwokacką rozpoczęła w 2015 roku. W marcu 2018 roku przystąpiła do egzaminu zawodowego, uzyskując jeden z najlepszych wyników w izbie zielonogórskiej i w konsekwencji kończąc aplikację adwokacką z wyróżnieniem. Specjalizuje się w prawie rodzinnym, cywilnym, zobowiązaniach, prawie spadkowym, prawie gospodarczym i spółkach prawa handlowego.
Zapytaj prawnika