Czy orzeczenie o winie ma wpływ na podział majątku?

Tomasz Krupiński • Opublikowane: 2016-02-10

Jestem 6 lat po ślubie, mamy dziecko, żona mnie zdradza z kobietą, na co mam dowody. Rozwód jest właściwie pewny, chciałbym zapytać o kwestie dotyczące podziału majątku w takich okolicznościach. Czy orzeczenie o winie ma wpływ na podział majątku i na alimenty? Czy mogę liczyć na spłatę? Po ślubie wprowadziłem się do żony, czyli do domu jej rodziców. Zrobiliśmy remont za ok. 50 tys. zł. Kupiliśmy auto za 40 tys. zł. Zainwestowałem w ogród ok. 10 tys. zł. Mam na koncie 50 tys. zł, żona 100 tys. – czy to są wspólne pieniądze? Skoro będę musiał się wyprowadzić, jak mogę odzyskać swoje pieniądze? Moja sytuacja finansowa pogorszy się po rozwodzie, bo żona dobrze zarabia. A straty moralne? Czy mogę żądać za to zadośćuczynienia? Straciłem przez nią 6 lat życia, bo stwierdziła, że jest lesbijką.

Kwestie stosunków majątkowych reguluje Kodeks rodzinny i opiekuńczy (K.r.io.). Zgodnie, bowiem z treścią art. 31:

„§ 1. Z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

§ 2. Do majątku wspólnego należą w szczególności:

1) pobrane wynagrodzenie za pracę i dochody z innej działalności zarobkowej każdego z małżonków;

2) dochody z majątku wspólnego, jak również z majątku osobistego każdego z małżonków;

3) środki zgromadzone na rachunku otwartego lub pracowniczego funduszu emerytalnego każdego z małżonków;

4) kwoty składek zewidencjonowanych na subkoncie, o którym mowa w art. 40a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585, z późn. zm.).”

Poczynając od końca – środki zgromadzone na lokatach bankowych w trakcie trwania wspólności ustawowej stanowią Państwa majątek wspólny. Zarówno Pan jak i żona macie prawo do tych oszczędności. Jedynym warunkiem jest cezura czasowa nabycia określonego przedmiotu majątkowego. Jeżeli przedmiot został nabyty w trakcie wspólności ustawowej za środki pochodzące z majątku wspólnego (także wynagrodzenia za pracę), to stanowi on majątek wspólny.

Podobnie rzecz ma się z samochodem. Przede wszystkim decydujący o zaliczeniu przedmiotów majątkowych do majątku wspólnego małżonków jest czas ich nabycia. Do majątku wspólnego bowiem należą przedmioty majątkowe nabyte w czasie trwania wspólności ustawowej, który to czas nie musi pokrywać się z czasem trwania małżeństwa (patrz uwagi 21-27). Stosownie do art. 33 pkt 1 przedmioty majątkowe nabyte przed powstaniem wspólności ustawowej należą do majątku osobistego każdego z małżonków. Także przedmioty majątkowe nabyte po ustaniu wspólności ustawowej w zasadzie nie należą do majątku wspólnego. Wyjątek stanowią jedynie te, które nabyte zostały w wyniku realizacji ekspektatywy powstałej w czasie trwania wspólności ustawowej.

Do majątku wspólnego małżonków należą wierzytelności nabyte w czasie trwania wspólności ustawowej zarówno przez oboje małżonków, jak i przez jedno z nich, chyba że na podstawie przepisów szczególnych (art. 33 pkt 6 i 9) nabyta wierzytelność stanowi majątek osobisty jednego z małżonków. Wierzytelności, które wchodzą w skład majątku wspólnego, to przede wszystkim wierzytelności wynikające z czynności zarządu tym majątkiem oraz z tytułu wyrządzenia w nim szkody.

Do majątku wspólnego należy wierzytelność, której przedmiotem jest zwrot środków pieniężnych zgromadzonych na rachunku bankowym jednego z małżonków, jeżeli środki te stanowią majątek wspólny małżonków. Zasada ta dotyczy w szczególności wierzytelności z tytułu wkładu na książeczce oszczędnościowej wystawionej na nazwisko jednego z małżonków.

Wierzytelność z tytułu nakładów dokonanych przez małżonków w czasie trwania wspólności ustawowej na rzecz należącą do osoby trzeciej stanowi składnik majątku wspólnego i objęta jest postępowaniem o jego podział (uchwała SN z 3 kwietnia 1970 r., III CZP 18/70, LexPolonica nr 300915, OSNCP 1971, nr 2, poz. 18; patrz też uzasadnienie uchwały SN z 19 grudnia 1973 r., III CZP 65/73, LexPolonica nr 301423, OSNCP 1974, nr 10, poz. 164, i glosy do tej uchwały: S.K. Rzoncy, OSPiKA 1975, nr 7-8, poz. 165, oraz L. Steckiego, PiP 1976, nr 1-2, poz. 253).

Domniemywam, że dom (jak i wspomniany ogród), na który poczynił Pan nakłady, był własnością teściów. Tak więc wszelkie wyłożone na remont środki stanowią Państwa wierzytelność wobec teściów (osób trzecich). Wierzytelność jako prawo majątkowe wchodzi w skład majątku wspólnego i podlega ogólnym regułom podziału majątku. Tak więc w toku sprawy o podział majątku sąd może przyznać rzeczoną wierzytelność żonie ze spłatą na Pana rzecz.

Zasadą jest, że skład majątku ustala się według stanu na dzień ustania wspólności majątkowej (uprawomocnienia się wyroku rozwodowego), zaś jego wartość według cen rynkowych z daty podziału. Czyli trzeba mieć świadomość, że nie można żądać zwrotu połowy wartości nakładów z momentu ich poniesienia. Nakłady czy też majątek ulegają zużyciu i ich wartość rynkowa spada. Wartość tę w przypadku sporu będzie wyliczał biegły. Jeżeli więc Pan zechce spłat, a Pana żona przejmie pojazd, to będzie musiała Pana spłacić z połowy wartości tego pojazdu.

Pieniądze składowane na rachunkach Państwa powinny być podzielone po połowie, chyba że nie należą do majątku wspólnego (np. pochodzą z darowizny, którą oczywiście trzeba udowodnić).

Odnosząc się do pozostałych kwestii wskazuję, iż kwestie rozwodu nie wpływają na sposób podziału majątku wspólnego. Jest tak nawet w przypadku rozwodu z orzeczeniem o winie, chyba że okoliczności będące podstawą orzeczenia winy jednej ze stron mają wpływ na ich majątek np. alkoholizm jednej ze stron, który może świadczyć również o marnotrawieniu majątku wspólnego.

Sam jednak rozwód z orzeczeniem o winie może być podstawą do orzeczenia alimentów na małżonka, który nie został uznany za winnego od małżonka wyłącznie winnego. Zadośćuczynienie za straty moralne za nieudane małżeństwo w polskich realiach nie ma racji bytu. Nie spotkałem się jeszcze z takim orzeczeniem sądowym.

Gdy w grę wchodzi taki majątek, jak Pan opisał, i jest między stronami spór, należałoby rozważyć skorzystanie z pomocy fachowego pełnomocnika, aby nie popełnić błędu i nie utracić sporej części majątku, na który również Pan pracował.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>



Szukamy ambitnego prawnika » Zadaj pytanie »