Zmiana miejsca zamieszkania dziecka a obowiązek alimentacyjny

Zmiana wyroku rozwodowego w zakresie zmiany miejsca zamieszkania małoletniego dziecka

Obecnie należałoby uregulować prawnie dwie kwestie – zmianę wyroku rozwodowego w zakresie zmiany miejsca zamieszkania małoletniego syna, który to wniosek powinien być złożony w sądzie miejsca zamieszkania dziecka. Opłata sądowa wynosi 40 zł. Podstawę prawną takiego wniosku stanowi przepis art. 106 K.r.o., zgodnie z którym – jeżeli wymaga tego dobro dziecka, sąd opiekuńczy może zmienić orzeczenie o władzy rodzicielskiej i sposobie jej wykonywania zawarte w wyroku orzekającym rozwód, separację bądź unieważnienie małżeństwa, albo ustalającym pochodzenie dziecka.

Zobacz również: Wniosek o zmianę miejsca pobytu dziecka

Uchylenie obowiązku alimentacyjnego z datą wsteczną

Drugim elementem jest uchylenie obowiązku alimentacyjnego na syna z datą wsteczną. Obecnie bowiem, jako osoba, u której syn przebywa, bierze Pan czynny udział w jego wychowaniu i utrzymaniu. Z definicji obowiązku alimentacyjnego rodziców względem dziecka (utrzymanie i wychowanie) wynika, że obowiązek ten ustaje dopiero wówczas, gdy dziecko osiągnie samodzielność życiową, co z reguły łączy się z możliwością podjęcia pracy zarobkowej. Możliwość podjęcia pracy zarobkowej nie może być jednak rozważana w oderwaniu od osobistej i życiowej sytuacji uprawnionego. Jeżeli mianowicie kontynuuje on naukę, uczy się zawodu, uczęszcza na kurs doskonalenia zawodowego, to za usprawiedliwione uznać należy dalsze alimentowanie go. Jak przyjął Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 12 lutego 1998 r., I CKN 499/97, nawet zdobycie dwóch zawodów przez dziecko nie uwalnia rodziców od obowiązku świadczenia alimentów, jeżeli taki uprawniony podejmuje studia. Wykładnia art. 133 § 1 nie może bowiem pozostawać w oderwaniu od art. 94, który nakłada na rodziców obowiązek troszczenia się o fizyczny i duchowy rozwój dziecka i należytego przygotowania go do pracy dla dobra społeczeństwa, odpowiednio do jego uzdolnień.

Zobacz również: Wniosek o uchylenie alimentów na pełnoletnie dziecko wzór

Od czego zależy zakres świadczeń alimentacyjnych?

Alimentacją jest także zaspokajanie potrzeb wychowawczych dziecka. Obowiązek alimentacyjny rodziców zatem trwa także wtedy, gdy majątek dziecka wystarcza na zaspokojenie jego potrzeb materialnych w przeciwieństwie do wychowawczych.

Nadto wskazać należy, że zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego.

Sąd Najwyższy w tezie IV uchwały z dnia 16 grudnia 1987 r. w sprawach alimentacyjnych, przyjął, że: „Przez usprawiedliwione potrzeby uprawnionego rozumieć należy potrzeby, których zaspokojenie zapewni mu – odpowiedni do jego wieku i uzdolnień – prawidłowy rozwój fizyczny i duchowy. Możliwości zarobkowe i majątkowe zobowiązanego określają zarobki i dochody, jakie uzyskiwałby przy pełnym wykorzystaniu swych sił fizycznych i zdolności umysłowych, nie zaś rzeczywiste zarobki i dochody. Dzieci mają prawo do równej z rodzicami stopy życiowej, niezależnie od tego, czy żyją z nimi wspólnie, czy też oddzielnie”.

Teraz musi Pan wystąpić do sądu właściwego dla miejsca zamieszkania syna z powództwem o uchylenie alimentów z datą wsteczną, tj. datą, od kiedy syn zamieszkuje z Panem, wraz z wnioskiem o zabezpieczenie poprzez zawieszenie postępowania egzekucyjnego (o ile takowe jest prowadzone). Opłata sądowa od uchylenia alimentów wynosi 5% rocznej wysokości alimentów, które chce Pan uchylić. Powództwo takie rozpocznie postępowanie o uchylenie obowiązku na przyszłość i zmierzać ma także do uchylenia alimentów z datą wsteczną.

Poza tym powinien Pan dążyć do ustalenia alimentów od matki na rzecz syna, ale dopiero po ustaleniu przez sąd miejsca zamieszkania przy Panu.

Zobacz również: Alimenty na jedno dziecko

Źródła:

1. Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz.U. 1964 nr 9 poz. 59
2. Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 lutego 1998 r., I CKN 499/97