Kategoria: Alimenty

Zrzeczenie się alimentów na córkę przez matkę

Marek Gola • Opublikowane: 2017-03-10

Córka ma 14 lat. Zrobiłem test DNA i okazało się, że nie jestem jej ojcem biologicznym. Od jej narodzin płacę alimenty (nie są zasądzone przez sąd), córka nosi moje nazwisko. Teraz chcę przestać na nią płacić. Wraz z jej matką zależy nam na zachowaniu tajemnicy przed córką. Czy matka może złożyć oświadczenie, że zrzeka się alimentów na córkę? Czy muszę ojcostwo unieważnić drogą sądową?

Podstawę prawną niniejszej opinii stanowią przepisy Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego zwanego dalej K.r.io.

Podkreślić należy, iż, jak podnosi się w literaturze przedmiotu, przywołując przy tym orzecznictwo, „ciężar dowodu, czy oświadczenie było dotknięte wadą, zgodnie z ogólną regułą wskazaną w art. 6 k.c. spoczywał na powodzie. Sąd Najwyższy podkreślał, że do uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia woli, którego przedmiotem jest uznanie dziecka, przepisy kodeksu cywilnego regulujące wady oświadczenia woli, zawarte w art. 82–87, mają zastosowanie »tylko w zasadzie i tylko odpowiednio« (zob. wyrok SN z dnia 10 grudnia 1999 r., II CKN 1037/99, LEX nr 39832). W konsekwencji przyjmowano pogląd, zgodnie z którym podstawę żądania unieważnienia uznania mogły stanowić dwie wady oświadczenia woli, tj. błąd oraz groźba. Sąd Najwyższy przyjmował, że do unieważnienia uznania dziecka nie miały zastosowania przepisy kodeksu cywilnego regulujące pozorność (art. 83 k.c., tak też wyrok SN z dnia 14 kwietnia 1975 r., II CR 119/75, LEX nr 7685)” (G. Jędrzejek, Komentarz do art. 78 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, 01.10.2013).

Z treści Pana pytania, co najważniejsze, nie wynika, aby termin do złożenia powództwa o ustalenie bezskuteczności uznania ojcostwa upłynął. Ustawodawca przewiduje bowiem 6-miesięczny termin do wytoczenia takiego powództwa. Termin liczony jest od dnia, w którym Pan dowiedział się, że dziecko od Pana nie pochodzi. Innymi słowy od dnia poznania wyników badania DNA.

Mając na uwadze powyższe, wskazać należy, iż nie ma przeszkód, by uznanie ojcostwa zostało po 13 latach uznane za bezskuteczne. Powództwo o ustalenie bezskuteczności uznania ojcostwa składa się do sądu opiekuńczego, sąd rejonowy wydział rodzinny i nieletnich właściwy dla miejsca zamieszkania dziecka. Opłata sądowa od powództwa wynosi 200 zł. Powodem jest Pan, a pozwanym matka dziecka oraz jej córka. Zauważyć należy, iż po śmierci dziecka ustalenie bezskuteczności uznania ojcostwa nie jest dopuszczalne.

Przywołać należy stanowisko wyrażone przez Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 26 stycznia 2012 r., sygn. akt III CZP 91/11, zgodnie z którym „wyrok unieważniający uznanie dziecka, usuwający istniejący dotychczas stosunek prawny rodzicielstwa działa ex tunc. Nie jest możliwa do przyjęcia konstrukcja ojcostwa podzielonego w czasie. Równocześnie jednak istnieją ważne racje prawne i społeczne przemawiające za tym, by uznać wyłom od zasady wstecznego działania wyroku w sprawach w zakresie skutków świadczeń na utrzymanie i wychowanie dziecka, spełnionych przez ojca w okresie przed usunięciem ojcostwa. W okresie gdy świadczenie to było spełniane z przeznaczeniem na utrzymanie i wychowanie dziecka, miało usprawiedliwioną podstawę prawną. Ustanie ojcostwa w następstwie wyroku sądowego nie ma wpływu na ocenę prawidłowości wyroku zasądzającego alimenty od ojca w okresie sprzed wyroku unieważniającego uznanie dziecka. Świadczenia alimentacyjne spełnione względem dziecka w tym okresie były świadczeniami prawnie uzasadnionymi niezależnie od tego, czy spełnione były dobrowolnie, albo na podstawie wyroku zasadzającego alimenty, czy umowy. Nie ulegają więc zwrotowi alimenty dotychczas zapłacone, natomiast od prawomocności wyroku uchylającego ojcostwo ustaje obowiązek dalszych świadczeń alimentacyjnych, chociażby były już prawomocnie zasądzone, lecz jeszcze nie wyegzekwowane”.

Innymi słowy po ustaleniu bezskuteczności uznania dziecka nie będzie Pan zobowiązany do płacenia alimentów, ale też nie będzie mógł żądać zwrotu dotychczas zapłaconych alimentów.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>



Szukamy ambitnego prawnika » Zadaj pytanie »