Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z podziałem majątku?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Ustalenie podziału majątku

Autor: Tomasz Krupiński • Opublikowane: 2015-02-24

Mój ojciec jest emerytem z PKP, był najemcą mieszkania, które wykupił na własność z 95% ulgą; zapłacił 5% jego wartości, czego potwierdzeniem jest faktura. Ojciec wskazał mnie, abym był właścicielem tego mieszkania i stąd problem. W tym czasie byłem w związku małżeńskim, tak więc w akcie notarialnym widniejemy wspólnie z byłą żoną (zostaliśmy współwłaścicielami tego mieszkania). Nadmienię, że żona dobrowolnie wyprowadziła się z tego mieszkania, a ja mieszkam w nim razem z ojcem. Czy to mieszkanie po podziale majątku będzie moją odrębną własnością, czy będę musiał oddać byłej żonie połowę wartości? Oczywiście przy wykupie nie włożyliśmy do niego ani złotówki, w 100% wkład opłacił mój ojciec.

Tomasz Krupiński

»Wybrane opinie klientów

Po raz kolejny korzystam z porad na tym portalu. Jak zwykle jestem zadowolona. Cierpliwość i jeszcze raz cierpliwość do klienta. Pozdrawiam caly zespół.
Dorota
Odpowiedź fachowa, konkretna, na temat. Bez zbędnych prawniczych ozdobników trudnych do zrozumienia.
Urszula, 54 lata
Szybkość odpowiedzi i możliwość pytań dodatkowych
Bogumiła, 60 lat, Specjalista
Szybko i profesjonalnie
Ewa, 49 lat, Księgowa
Profesjonalnie, zrozumiale i szybko. 
Ryszard, inżynier, 80 lat
Fachowa i szybka pomoc, jeśli kiedykolwiek jeszcze będę miał konieczność skorzystania z porady prawnej na pewno skieruję się do serwisu eporady24 Już zdążyłem polecić eporady kilku znajomym.
Adrian
Odpowiedź bardzo mi pomogła. Była wnikliwa i wyczerpująca. 
Ewa
Bardzo dobrze rozwinięta odpowiedź na pytanie główne oraz dodatkowe. Dodatkowe informacje związane z prowadzoną sprawą wynikające z przepisów prawnych. 
Sławek
Szybkość, uprzejmość i precyzja merytoryczna odpowiedzi
Wojciech, 70 lat, Konsultant językowy
Dziękuję za bardzo szybką i wyczerpującą odpowiedź na moje pytanie, oraz na wątpliwości dodatkowe.Chętnie skorzystam ponownie w razie potrzeby. Można tu liczyć na pomoc prawną bez wychodzenia z domu. Polecam
Teresa
Dziękuję za wyjaśnienia. Szybko i wyczerpująco. Oczekiwania spełnione w 100%
Rafał
Szybko, sprawnie i cena ok
Joanna
Uzyskałem jasne i wyczerpujące odpowiedzi do pytania głównego jak i dodatkowego.
Sławomir
Jestem bardzo zadowolona z usługi. Odpowiedź wyczerpująca i bez zbędnego \"bełkotu\". Nie wychodząc z domu i nie tracąc czasu na umawianie się i dojazd otrzymałam poradę prawną.
Kasia, kasjer-dysponent, 30 lat
Rzetelna odpowiedź na pytanie w dość krótkim czasie z możliwością dopytywania nawet po kilku tygodniach - bardzo wygodna opcja. Polecam!
Karina, 45 lat
Bardzo dziękuję. Odpowiedź wystarczająca i rzeczowa.
Czesław
Bardzo szybko i profesjonalnie
Tomasz
Korzystam w waszych porad od lat i polecam każdemu, kto potrzebuje porady prawnej. Co najmniej 4 osoby korzystają z waszych porad z mojego polecenia.
Aleksandra
Uzyskałem wszystkie niezbędne mi informacje
Wiesław
Dziękuję za szybką i profesjonalną odpowiedź.
Renata
Szybkość odpowiedzi oraz wycena usługi
Mirosław, 65 lat, inzynier mechanik
Dziękuję bardzo. Odpowiedź była bardzo pomocna.
Ewka
Dziękuję za szybką, konkretną odpowiedź, bardzo mi pomogła.
Tomasz
Bardzo dziękuję za pisma i wyczerpujące odpowiedzi Panu Markowi Goli, bardzo mi pomógł, doradził i wszystko potoczyło się tak jak mówił. Po prostu majstersztyk. 
Marzena, działalność gospodarcza, 34 lata
Konkretne i bardzo fachowe porady.
Beata, 50 lat
Opinia rozczarowująca, jeśli chodzi o prawo, ale w myśl zasady \"nie zabijaj posłańca\" nie mogę mieć o to pretensji do osoby, która moją sprawa się zajęła. Rzetelnie i całkowicie wytłumaczone wszelkie tematy, jakie poruszyłem, tak więc wątpliwości, co do dalszych kroków nie mam. Szybkość odpowiedzi, a także szczegółowe wytłumaczenie sprawy są w pełni profesjonalne. Dziękuję
Patryk, 35 lat, Automatyk
Dziękuję za zrozumienie i profesjonalizm
Maria, 65 lat
Jesteście solidni i rzetelni.
Barbara, nauczyciel
Jestem bardzo zadowolona z kontaktu z prawnikiem z tej strony internetowej. Otrzymałam poradę fachowa, klarowna i mogłam zadawać dodatkowe pytania oraz załączać kopię dokumentów. Odpowiedzi otrzymywałam w szybkim czasie. Jest to już druga porada prawna z jakiej tutaj skorzystałam w ostatnim czasie. Wspaniale ułatwienie życia bez wizyty w kancelarii prawnej, szczególnie dla osób mieszkających poza Polska. dziękuję:)
Dorota, CAD Specialist, 58 lat
Witam serdecznie Bardzo dziękuję za przygotowanie pisma. Jestem bardzo zadowolona z jasnego zakomunikowania mojego problemu zaskoczyło mnie , że z takich szczątkowych moich informacji wyszło pismo oddające rzetelny obraz stanu faktycznego , a o to mi chodziło. Jak się sprawa potoczy poinformuję niezwłocznie. Życzę wszelkiej pomyślności. Pozdrawiam cały zespół a szczególnie prawnika, który przygotował pismo.
Ramona, informatyk, 32 lata

Kwestie przynależności przedmiotów majątkowych do majątków osobistych bądź wspólnego małżonków są uregulowane w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym.

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Stosownie do art. 31 § 1 K.r.o. – z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny).

Do majątku wspólnego należą w szczególności:

  1. pobrane wynagrodzenie za pracę i dochody z innej działalności zarobkowej każdego z małżonków,
  2. dochody z majątku wspólnego, jak również z majątku osobistego każdego z małżonków,
  3. środki zgromadzone na rachunku otwartego lub pracowniczego funduszu emerytalnego każdego z małżonków,
  4. kwoty składek zewidencjonowanych na subkoncie, o którym mowa w art. 40a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.

Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

Zgodnie z art. 33 tej ustawy – do majątku osobistego każdego z małżonków należą:

  1. przedmioty majątkowe nabyte przed powstaniem wspólności ustawowej,
  2. przedmioty majątkowe nabyte przez dziedziczenie, zapis lub darowiznę, chyba że spadkodawca lub darczyńca inaczej postanowił,
  3. prawa majątkowe wynikające ze wspólności łącznej podlegającej odrębnym przepisom,
  4. przedmioty majątkowe służące wyłącznie do zaspokajania osobistych potrzeb jednego z małżonków,
  5. prawa niezbywalne, które mogą przysługiwać tylko jednej osobie,
  6. przedmioty uzyskane z tytułu odszkodowania za uszkodzenie ciała lub wywołanie rozstroju zdrowia albo z tytułu zadośćuczynienia za doznaną krzywdę; nie dotyczy to jednak renty należnej poszkodowanemu małżonkowi z powodu całkowitej lub częściowej utraty zdolności do pracy zarobkowej albo z powodu zwiększenia się jego potrzeb lub zmniejszenia widoków powodzenia na przyszłość,
  7. wierzytelności z tytułu wynagrodzenia za pracę lub z tytułu innej działalności zarobkowej jednego z małżonków,
  8. przedmioty majątkowe uzyskane z tytułu nagrody za osobiste osiągnięcia jednego z małżonków,
  9. prawa autorskie i prawa pokrewne, prawa własności przemysłowej oraz inne prawa twórcy,
  10. przedmioty majątkowe nabyte w zamian za składniki majątku osobistego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

Jak z tego wynika, przedmioty majątkowe nabyte w trakcie trwania małżeństwa wchodzą do majątku wspólnego małżonków.

Nie jest dla mnie jasne Pana stwierdzenie, że Pański ojciec wykupił mieszkania na Pana. Moim zdaniem wykupił on mieszkanie z bonifikatą osobiście, a następnie darowizną przepisał go na Pana rzecz. Gdyby doszło do takiego przeniesienia, to mieszkanie jako darowizna na Pana rzecz stanowiłaby Pana własność i weszła do majątku osobistego. Istnieje jeszcze inna możliwość, że Pana ojciec darował to mieszkania zarówno Panu jaki i Pana żonie, a wtedy również i do niej należałaby połowa mieszkania.

Jednak uprawniony do wykupienia (Pana ojciec) mógł pisemnie wskazać osobę najbliższą, stale z nim zamieszkującą, która może wykupić mieszkanie na preferencyjnych warunkach. Zgłoszenie musi nastąpić na piśmie. Niestety w takim wypadku stoję na stanowisku, że lokal ten wejdzie do majątku wspólnego i będzie podlegał podziałowi, a Panu pozostanie roszczenie o zwrot wpłaconej przez Pana ojca kwoty 5% wykupu (można ją uznać za darowiznę na Pana rzecz, a jako taka wejdzie do Pana majątku osobistego i będzie stanowić nakład z majątku osobistego na majątek wspólny).

Przede wszystkim należy sprawdzić księgę wieczystą w miejscu wpisu właścicieli (czy jest wzmianka o własności małżeńskiej, współwłasności, czy też jedynie wyłącznej własności Pana).

Mimo wpisowi, należy mieć na uwadze fakt, iż sąd może zakwestionować wpis, jeżeli jest niezgodny z rzeczywistym stanem prawnym (jeżeli stwierdzi, iż własność powinna przypaść jedynie Panu).

W postępowaniu o podział majątku sąd rozstrzygnie, które przedmioty majątkowe należały do majątku osobistego małżonków, a które wchodzą w skład majątku wspólnego, a ponadto w razie potrzeby orzeknie o odpowiednich spłatach i dopłatach między byłymi małżonkami.

Do podziału majątku wspólnego małżonków mają zastosowanie przepisy Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, a mianowicie zgodnie z art. 43 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym. Jednakże z ważnych powodów każdy z małżonków może żądać, ażeby ustalenie udziałów w majątku wspólnym nastąpiło z uwzględnieniem stopnia, w którym każdy z nich przyczynił się do powstania tego majątku. Spadkobiercy małżonka mogą wystąpić z takim żądaniem tylko w wypadku, gdy spadkodawca wytoczył powództwo o unieważnienie małżeństwa albo o rozwód lub wystąpił o orzeczenie separacji. Zaś przy ocenie, w jakim stopniu każdy z małżonków przyczynił się do powstania majątku wspólnego, uwzględnia się także nakład osobistej pracy przy wychowaniu dzieci i we wspólnym gospodarstwie domowym.

Na podstawie powyższego artykułu należy stwierdzić, iż wyjątkiem od zasady równych udziałów małżonków w majątku wspólnym jest możliwość ustalenia innej wielkości tych udziałów, tj. nierównych udziałów.

Warunkiem ustalenia nierównych udziałów w majątku wspólnym jest łączne spełnienie dwóch przesłanek: 1) istnienie ważnych powodów i 2) przyczynienie się małżonków do powstania majątku wspólnego w różnym stopniu.

Ustawa nie definiuje pojęcia „ważne powody”. Ogólnie mówiąc, rozumie się przez nie takie okoliczności, które oceniane z punktu widzenia zasad współżycia społecznego przemawiają za nieprzyznaniem jednemu z małżonków korzyści z majątku wspólnego w takim zakresie, w jakim nie przyczynił się on do powstania tego majątku. Przy ocenie istnienia „ważnych powodów”, w rozumieniu art. 43 § 2, należy mieć na względzie całokształt postępowania małżonków w czasie trwania wspólności majątkowej w zakresie wykonywania ciążących na nich obowiązków względem rodziny, którą przez swój związek założyli (postanowienie SN z 5 października 1974 r., III CRN 190/74, LexPolonica nr 322056).

Jednak o istnieniu ważnych powodów nie świadczy okoliczność, że jedno z małżonków nie przyczyniło się do powstania majątku wspólnego z powodów niezawinionych, niezależnych od niego albo z innych usprawiedliwionych względów, np. gdy z powodu choroby lub bezrobocia nie miało możliwości uzyskania zatrudnienia albo gdy pobierało naukę w celu osiągnięcia kwalifikacji zawodowych.

Ponadto przyczynianie się małżonków do powstania majątku wspólnego stanowią nie tylko ich działania prowadzące bezpośrednio do powiększenia substancji tego majątku, ale także kształtuje je całokształt starań o założoną przez zawarcie małżeństwa rodzinę i zaspokojenie jej potrzeb. O stopniu tego przyczyniania się nie decyduje wyłącznie wysokość zarobków lub innych dochodów osiąganych przez małżonków, wykorzystanych na zaspokojenie potrzeb rodziny. Dla jego określenia ma znaczenie, czy posiadanymi zasobami małżonkowie gospodarują racjonalnie, a w szczególności, czy lekkomyślnie ich nie trwonią.

Niewątpliwie w Pana sprawie zachodzą podstawy, aby żądać nierównych udziałów, gdyż majątek (jeżeli zostanie uznany, że jest objęty majątkiem wspólnym) powstał w większej części z darowizny (innej czynności) Pana ojca.

Ponadto we wniosku o podział majątku można żądać według art. 45 K.r.o., aby każdy z małżonków zwrócił wydatki i nakłady poczynione z majątku wspólnego na jego majątek osobisty, z wyjątkiem wydatków i nakładów koniecznych na przedmioty majątkowe przynoszące dochód. Może żądać zwrotu wydatków i nakładów, które poczynił ze swojego majątku osobistego na majątek wspólny. Nie można żądać zwrotu wydatków i nakładów zużytych w celu zaspokojenia potrzeb rodziny, chyba że zwiększyły wartość majątku w chwili ustania wspólności. Zwrotu dokonuje się przy podziale majątku wspólnego, jednakże sąd może nakazać wcześniejszy zwrot, jeżeli wymaga tego dobro rodziny. Przepisy powyższe stosuje się odpowiednio w wypadku, gdy dług jednego z małżonków został zaspokojony z majątku wspólnego.

W określonych okolicznościach, jeżeli doszło do nakładów, według powyższego artykułu, należy żądać zwrotu takich nakładów od byłej żony.

Zgodnie z art. 566 Kodeksu postępowania cywilnego, w sprawie o podział majątku wspólnego rozstrzyga sąd miejsca położenia majątku, a jeżeli jeden z małżonków zmarł – sąd spadku. Właściwy do rozpoznania wniosku jest sąd rejonowy.

We wniosku o podział majątku należy dokładnie określić składniki majątku, podlegające podziałowi oraz przedstawić dowody prawa własności. Przede wszystkim do wniosku należy dołączyć odpis z księgi wieczystej, jeżeli w skład majątku wchodzi nieruchomość.

W przypadku rzeczy ruchomych sądy w zasadzie nie wymagają specjalnych dokumentów. Jeżeli jednak dojdzie do sporu między małżonkami, konieczne będzie przedstawienie dowodów na poparcie swoich racji. Bardzo popularnym środkiem dowodowym jest przesłuchanie świadków, wskazanych przez małżonków.

Wniosek powinien zawierać:

  • oznaczenie sądu, do którego jest skierowany, dane osobowe uczestników, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników,
  • formułkę „Wniosek o podział majątku wspólnego”,
  • określenie wartości majątku podlegającego podziałowi,
  • przytoczenie okoliczności faktycznych uzasadniających żądanie oraz przedstawienie dowodów na poparcie tych okoliczności,
  • podpis wnioskodawcy albo jego przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika,
  • załączniki.

Wraz z wnioskiem o podział majątku należy sądowi przedstawić dokument, który potwierdza ustanie wspólności majątkowej, np. wyrok rozwodowy, małżeńską umowę majątkową (w formie notarialnej), wyrok sądu ustanawiający rozdzielność majątkową w trakcie małżeństwa.

Skład i wartość majątku ulegającego podziałowi ustala sąd. Skład majątku ustala się według stanu na dzień ustania wspólności majątkowej, zaś jego wartość według cen rynkowych z daty podziału.

Jeśli między małżonkami istnieje rozbieżność co do wartości majątku, niezbędne może się okazać powołanie biegłego. Dotyczy to głównie wyceny nieruchomości. Za opinie sporządzoną przez biegłego płacą małżonkowie.

Podejmując decyzję o sądowym podziale majątku, małżonkowie powinni liczyć się z następującymi kosztami:

  • opłata sądowa,
  • wynagrodzenie biegłego,
  • koszty apelacji (w razie niekorzystnego rozstrzygnięcia sprawy).

Opłatę sądową od wniosku o podział majątku wspólnego po ustaniu małżeńskiej wspólności majątkowej pobiera się w wysokości stałej w kwocie 1000 zł. Jeżeli zaś wniosek zawiera zgodny projekt podziału tego majątku, opłata stała wynosi 300 zł.

Koszty wynagrodzenia biegłego mogą wahać się od kilkuset do nawet kilku tysięcy złotych (szczególnie jeśli pojawią się spory między małżonkami i trzeba będzie powołać kilku biegłych).

W postępowaniu o podział majątku każdy uczestnik ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Regulują to odpowiednie przepisy Kodeksu postępowania cywilnego.

Reasumując, w Pana przypadku skłaniałbym się ku stanowisku, że lokal wejdzie do majątku wspólnego i będzie podlegał podziałowi (sprawa o podział majątku jest nieunikniona).

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Prezentowana opinia prawnika nie zawiera odpowiedzi na dodatkowe pytania klienta i dlatego może nie wyczerpywać w pełni omawianego zagadnienia. Często dopiero dzięki dodatkowym pytaniom i odpowiedziom można uzyskać kompletną poradę prawną. Podkreślamy, że w naszym serwisie można zadawać dodatkowe pytania bez ograniczeń czasowych i ilościowych.


Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z podziałem majątku?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Podobne materiały

Spłata kredytu po rozwodzie


Jestem po rozwodzie. Posiadamy mieszkanie (z wspólnym kredytem) oraz dom jednorodzinny. Umówiliśmy się, że żona dostaje dom, a ja mieszkanie. Ja mam spłacać kredyt, jednak w przypadku sprzedaży domu była żona (która chce sprzedać dom) zobowiązuje się do spłaty części kredytu. Jak zrobić, by mieć pewność, że w przypadku sprzedaży domu była żona spłaci część kredytu zaraz po transakcji?

Odzyskanie przedmiotów podarowanych córce i zięciowi


Przed ślubem córki kupiłam dla młodych sprzęt AGD i meble oraz wyposażenie mieszkania. Faktury były na mnie i na córkę. Użyczyłam im również część swoich mebli. Kilka miesięcy po ślubie zięć wyrzucił córkę z domu, zmienił zamki. Nie chce oddać nam przedmiotów córki (tych kupionych) i moich (pożyczonych) – aż do rozwodu. Co możemy zrobić, by odzyskać te rzeczy?

Umowa z byłą żoną odnośnie podziału majątku


Jestem po rozwodzie, ja i była żona mieszkamy za granicą. Posiadamy w Polsce mieszkanie po moich rodzicach. Była żona chce się na mocy umowy ze mną zrzec praw do tego mieszkania. Jak możemy załatwić tę sprawę, najlepiej bez przyjazdu do Polski?

Dorobek życia do podziału


Byliśmy małżeństwem ponad 25 lat. Rozwiedliśmy się dwa lata temu. W trakcie trwania małżeństwa poniosłem znaczne koszty na odrębny majątek byłej żony (remont i rozbudowa domu, zagospodarowanie terenu itp.) Jest to tzw. dorobek naszego życia. W trakcie rozwodu nie było podziału majątku. Obecnie była żona mieszka w tym domu (darowizna jej rodziców), ja zamieszkuję w mieszkaniu, które jest współwłasnością. W trakcie trwania małżeństwa ja utrzymywałem wszystko, żona zajmowała się domem. Dzieci już są dorosłe. Jest problem co do podziału majątku, proszę o objaśnienie, jak według przepisów należy podzielić dorobek życia i wykazać moje nakłady na majątek żony. Czy roszczenie o zwrot nakładów się przedawnia?

Ponowny wniosek o podział majątku


Jestem dwa lata po rozwodzie. Złożyłam zaraz po nim wniosek o podział majątku wspólnego. Sędzia zaproponował ugodę i zdecydowaliśmy, że sprzedamy dom i podzielimy się pieniędzmi – cofnęliśmy wniosek. Niestety minęło już 1,5 roku i chyba nie mamy szans na sprzedaż domu. Nie bardzo mam się gdzie podziać z dzieckiem, więc chciałabym, by mąż mnie spłacił. Ale on się nie zgadza. Czy powinnam złożyć do sądu ponowny wniosek o podział majątku? Co robić?

Czy należą mi się wpływy z firmy założonej w czasie trwania małżeństwa?


W 2005 r. założyliśmy z mężem działalność gospodarczą na mnie (jednoosobowa bez udziału osób trzecich). Pełnomocnikiem był mąż. Jeszcze w tym samym roku firma ta została zlikwidowana i mąż założył taką samą, lecz o innej nazwie, tylko na siebie. Jako że był już w nieformalnym związku z inną kobietą, złożył pozew o odrębność majątkową i taką uzyskał. W chwili obecnej mamy sprawę o podział majątku. Czy należą mi się wpływy z firmy, skoro została założona jeszcze w czasie trwania małżeństwa?

Zniesienie współwłasności po rozwodzie z Niemcem


Kilka lat temu kupiłam w Polsce razem z mężem Niemcem domek letniskowy. Opłacam wszystkie związane z nim wydatki. Po zakupie w niedługim czasie mąż mnie zostawił i wyjechał, nigdy nie interesował się domkiem, w którego remont włożyłam spore nakłady pieniężne. W tej chwili jesteśmy świeżo po rozwodzie w Niemczech. Rozwód nie został jeszcze uprawomocniony. Czy mogę jakoś wykluczyć byłego męża ze współwłasności? Dodam, że od początku mieliśmy rozdzielność majątkową, a domek kupiłam za własne pieniądze podczas małżeństwa, niestety pozwoliłam, żeby mąż został wpisany do aktu notarialnego jako współwłaściciel. Proszę o wyjaśnienie możliwości zniesienia współwłasności po rozwodzie orzeczonym przez sąd niemiecki.

Podpisanie przed notariuszem zobowiązania dotyczącego podziału majątku


Czy podpisanie między byłymi małżonkami zobowiązań podziału majątku w obecności notariusza jest prawomocne, czy konieczne jest wejście na drogę sadową?




Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika » wizytówka Zadaj pytanie »