Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z alimentami?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Uchylanie się od alimentów

Autor: Marcin Górecki • Opublikowane: 2015-02-17

Mój ojciec ma zasadzone alimenty w kwocie 450 złotych, które płaci, jak mu się podoba. A właściwie skutecznie się uchyla od ich płacenia. Zadłużenie na dzień dzisiejszy wynosi około 15 tys. zł. Tata mieszka od kilku lat za granicą, ale planuje przylot do Polski końcem tego miesiąca. Czy mogę coś zrobić, aby został złapany lub przymuszony przez odpowiednie organy do płacenia?

Z treści Pana pytania wynika, jakoby ojciec – mimo zasądzonych alimentów – uchylał się od obowiązku alimentacyjnego. Istotnym zatem jest odesłanie do treści art. 209 Kodeksu karnego, zgodnie z którym:

„Art. 209. § 1. Kto uporczywie uchyla się od wykonania ciążącego na nim z mocy ustawy lub orzeczenia sądowego obowiązku opieki przez niełożenie na utrzymanie osoby najbliższej lub innej osoby i przez to naraża ją na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

§ 2. Ściganie następuje na wniosek pokrzywdzonego, organu pomocy społecznej lub organu podejmującego działania wobec dłużnika alimentacyjnego.

§ 3. Jeżeli pokrzywdzonemu przyznano odpowiednie świadczenia rodzinne albo świadczenia pieniężne wypłacane w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów, ściganie odbywa się z urzędu.”

W art. 209 § 1 określone zostało przestępstwo niealimentacji, którego istota polega na uporczywym uchylaniu się od realizacji obowiązku opieki przez niełożenie na utrzymanie osoby najbliższej lub innej osoby, przez co naraża się ją na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych.

Wyraźnie podkreślić należy, że sprawca takiego przestępstwa swoim działaniem uporczywie uchyla się od łożenia na utrzymanie wskazanych w przepisie osób. Uchylanie się od łożenia na utrzymanie innej osoby polega na niewykonywaniu przez sprawcę ciążącego na nim obowiązku, mimo że istnieją po jego stronie możliwości realizacji tego obowiązku. Jak stwierdził Sąd Najwyższy w wyroku z 19 grudnia 1979 r. (V KRN 297/79, OSNPG 1980, nr 6, poz. 79): „uchylanie się od obowiązku łożenia na utrzymanie osoby uprawnionej do alimentacji zachodzi wtedy, gdy zobowiązany, mając obiektywną możliwość wykonywania tego obowiązku, nie dopełnia go ze złej woli”. Uporczywe „uchylanie się oznacza długotrwałe postępowanie nacechowane nieustępliwością. W pojęciu uchylania się jest zawarty negatywny stosunek psychiczny osoby zobowiązanej do nałożonego na nią obowiązku, sprawiający, że nie dopełniła ona tego obowiązku, mimo że ma możliwości jego wykonania”.

Z czynem, o którym mowa w art. 209 K.k., mamy do czynienia wówczas, jeżeli wystąpi skutek w postaci niealimentacji.

Należy nadto wskazać na pogląd przedstawiony przez Sąd Apelacyjny w Katowicach w postanowieniu z dniu 12 stycznia 2005 r., sygn. akt II AKa 1/2005, zgodnie z którym „dla realizacji występku, o jakim mowa w przepisie art. 209 § 1 K.k., niezbędne jest m.in. nie budzące wątpliwości wykazanie, iż w wyniku zaniechania, rozumianego jako uporczywe uchylanie się, przez sprawcę obowiązku łożenia na utrzymanie osoby najbliższej, pokrzywdzony narażony został na niemożność zaspokojenia podstawowych, a nie wszystkich, potrzeb życiowych. Stan taki oznacza, że w sytuacji zaspokojenia w inny sposób pokrzywdzonemu potrzeb, tak fizycznych, jak i duchowych, o jakich mowa wyżej, brak jest podstaw do penalizacji zachowania sprawcy, nawet wówczas, gdy ten uporczywie uchylał się od alimentacji, co w ostatniej sytuacji rodzi jedynie odpowiedzialność cywilną.”

Innymi słowy w trakcie przesłuchania musi Pan próbować wykazywać, iż ojciec mimo możliwości zarobkowych i majątkowych uchylał się od obowiązku alimentacyjnego. Należy dokładnie podkreślić sytuację majątkową i zarobkową ojca.

Nadto należy wskazać, iż prawomocne skazanie sprawcy przestępstwa niealimentacji przez ściśle określony czas nie zwalnia go od odpowiedzialności karnej w razie uporczywego uchylania się od wykonywania nałożonych nań świadczeń alimentacyjnych w dalszym okresie.

Czyn z art. 209 § 1 K.k. podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2, w związku z powyższym karalność przestępstwa na mocy art. 101 § 1 pkt 4 K.k. ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynęło lat 5 lat. Jeżeli w okresie przewidzianym w art. 101 wszczęto postępowanie przeciwko osobie, karalność popełnionego przez nią przestępstwa określonego w § 1 pkt 1-3 ustaje z upływem 10 lat, a w pozostałych wypadkach – z upływem 5 lat od zakończenia tego okresu.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>


Pytania i odpowiedzi

Czy w serwisie można otrzymać pomoc prawną?

W serwisie udzielamy porad prawnych. Wystarczy wypełnić formularz i opisać problem. Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.

Ile czasu trzeba czekać na poradę prawną?

Porada prawna udzielana jest do 24 godzin od momentu zaakceptowania wpłaty. W bardziej skomplikowanych sprawach terminy ustalane są indywidualnie.

Podobne tematy

Obowiązek alimentacyjny wobec pełnoletniego dziecka

Mam ustalony sądownie obowiązek alimentacyjny wobec dwójki dzieci. W tym roku starszy syn osiągnie pełnoletność. W związku z tym chciałbym...

Obowiązek alimentacyjny wobec żony po 5 latach od rozwodu

Upłynęło 5 lat od mojego rozwodu z orzeczeniem winy obu stron, przez ten okres miałem obowiązek alimentacyjny wobec byłej żony, płaciłem jej...

Przymusowe egzekwowanie alimentów na dziecko

Rozwiodłam się z mężem 5 lat temu za porozumieniem stron. Mamy dziecko (12 lat), sąd zasądził na nie alimenty w wysokości 800 złotych. Jednak...

Czy możliwe jest zakończenie alimentacji?

Jestem kilka lat po rozwodzie. Płacę alimenty na syna, który ma 26 lat i skończył jedne studia, a zaczął drugie. Czy możliwe jest zakończenie...

Kurator dla nieobecnej strony postępowania o alimenty – ojciec ścigany listem gończym

Na sprawie dotyczącej ustanowienia alimentów na dziecko dowiedziałam się, że ojciec dziecka jest poszukiwany listem gończym (w związku z innymi...

Podwyższenie i zmiana alimentów

Chciałabym się dowidzieć, czy jest możliwość zmiany kwoty alimentów płaconych przez ojca dziecka na wyższą. Córka ma obecnie 15 lat, kwota alimentów...

Ustalenie kwestii alimentów

Mój mąż złożył pozew o rozwód bez orzekania o winie (z powody niezgodności charakterów, z czym się z zgadzam). Nie mieszkamy...

Gdzie złożyć pozew o alimenty, gdy przebywam za granicą?

Od kilku lat mieszkam z dzieckiem za granicą, natomiast ojciec dziecka mieszka w Polsce i od 2 lat nie płaci alimentów. Chciałabym złożyć...


Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »