Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z alimentami?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Rezygnacja z alimentów w zamian za zaprzestanie kontaktów z dzieckiem

Autor: Marek Gola • Opublikowane: 2016-03-12

Ojciec płaci regularnie alimenty na dziecko na podstawie ugody sądowej. Uważa, że skoro płaci, to ma prawo do stawiania wymagań. Często powtarza: „płacę i wymagam”. Od roku jest coraz gorzej: gdy jesteśmy sami mówi o dziecku okropne rzeczy, że jest głupie, upośledzone, zezowate itp. Mnie również obraża, używa wulgarnych słów, podkreśla, że jak on płaci, to ma prawo odwiedzać i tak się zachowywać. Wniosłam sprawę do sądu o zakaz styczności i nikt nam nie uwierzył, sąd oddalił powództwo. Jestem skłonna zrzec się alimentów na dziecko, żeby tylko dał nam spokój. Czy tak można?

Podstawę prawną niniejszej opinii stanowią przepisy Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (K.r.o.).

W ocenie ojca opłacanie regularne alimentów skutkuje jego prawem do stawiania wymagań. W Pani obecności pod nieobecność dziecka wypowiada się o dziecku w sposób obelżywy, uwłaczający dziecku. Zastanawia się Pani nad tym by nie zrezygnować z alimentów tylko po to by nie był realizowany kontakt.

Obowiązki i prawa rodziców realizowane w tej sferze mieszczą się więc w granicach przez prawo dopuszczalnych i stanowią konkretyzację wskazanych powyżej konstytucyjnych gwarancji opieki, ochrony życia rodzinnego, rodzicielstwa, a także opieki nad dzieckiem. Na podstawie art. 111 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, jeżeli władza rodzicielska nie może być wykonywana z powodu trwałej przeszkody albo jeżeli rodzice nadużywają władzy rodzicielskiej lub w sposób rażący zaniedbują swe obowiązki względem dziecka, sąd opiekuńczy pozbawi rodziców władzy rodzicielskiej. Dokładniej wyjaśnił ten artykuł Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 19 czerwca 1997 r., sygn. akt III CKN 122/97, orzekając, iż:

„Przepis art. 111 § 1 k.r.o. wyróżnia trzy przyczyny pozbawienia władzy rodzicielskiej, w tym m.in. rażące zaniedbanie przez rodziców obowiązków wynikających z władzy rodzicielskiej. Do pozbawienia władzy rodzicielskiej z powołaniem się na tę przyczynę upoważniają sąd tylko takie zaniedbania obowiązków względem dziecka, które mogą być zakwalifikowane jako rażące. Muszą to być więc zaniedbania poważne lub zaniedbania o mniejszej wadze, lecz nacechowane nasileniem złej woli, uporczywością i nieporadnością.”. Innymi słowy jeżeli wymaga tego dobro dziecka, sąd opiekuńczy zakaże rodzicom pozbawionym władzy rodzicielskiej osobistej styczności z dzieckiem (art. 113 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego), jednakże, gdy brak jest takiego orzeczenia sądu, wówczas prawo do styczności z dzieckiem rodzica bądź rodziców pozbawionych władzy rodzicielskiej jest zachowane. Pozbawienie władzy rodzicielskiej wiąże się z utratą praw i obowiązków, przypisanych tyko i wyłącznie zakresowi władzy rodzicielskiej i nie oznacza w żadnym wypadku zwolnienia od obowiązku alimentacji. Obowiązek alimentacji trwa i nadal jest wymagalny, albowiem zgodnie z art. 133 § 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy, rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, z wyjątkiem sytuacji, gdy dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Zgodnie więc z wyżej przytoczonym przepisem, obowiązek alimentacyjny w pierwszej kolejności spoczywa na rodzicach dziecka, bowiem »(...) Art. 133 § 1 k.r.o. nakłada obowiązek alimentacyjny na rodziców dziecka. Dopiero gdy żadne z rodziców nie było w stanie wypełnić swego obowiązku alimentacyjnego, wejdzie w grę posiłkowy obowiązek krewnego dalszego« (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 marca 1967 r., sygn. akt II CR 88/67). Niestety sytuacja działa także w drugą stronę. Innymi słowy pozbawienie władzy rodzicielskiej nie pozbawia dzieci prawa do alimentów, ale także nie pozbawia ojca dzieci do żądania alimentów w przyszłości.”

Wyraźnie nadto wskazać należy, iż alimenty i władza rodzicielska nie mają żadnego związku z prawem do kontaktów. Ustawodawca dał temu wyraz w art. 113 K.r.o.

„Art.113 § 1 Niezależnie od władzy rodzicielskiej rodzice oraz ich dziecko mają prawo i obowiązek utrzymywania ze sobą kontaktów.

§ 2. Kontakty z dzieckiem obejmują w szczególności przebywanie z dzieckiem (odwiedziny, spotkania, zabieranie dziecka poza miejsce jego stałego pobytu) i bezpośrednie porozumiewanie się, utrzymywanie korespondencji, korzystanie z innych środków porozumiewania się na odległość, w tym ze środków komunikacji elektronicznej.”

W orzecznictwie Sądu Najwyższego ukształtował się jednolity pogląd, zapoczątkowany uchwałą pełnego składu Izby Cywilnej Sądu Najwyższego z dnia 18 marca 1968 r., III CZP 70/66 (OSNCP 1968, nr 5, poz. 77), że prawo do utrzymywania kontaktu z dzieckiem nie należy do sprawowania władzy rodzicielskiej (w uchwale: „nie zależy od sprawowania władzy rodzicielskiej)”.

Jak czytamy w uzasadnieniu uchwały Sądu Najwyższego z dnia z dnia 8 marca 2006 r. III CZP 98/05 stwierdził, że władza rodzicielska, co wynika z całokształtu przepisów Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, a zwłaszcza z art. 95 § 1, art. 96 i 98 § 1, stanowi ogół obowiązków i praw względem dziecka, mających na celu zapewnienie mu należytej pieczy i strzeżenie jego interesów. Zakres władzy rodzicielskiej nie oznacza wyłączności rodziców w stosunku do dziecka i powinna być ona wykonywana tak, jak wymaga dobro i interes dziecka. Rodzicom przysługuje prawo do osobistej styczności z dzieckiem, jest ono ich prawem osobistym i niezależnym od władzy rodzicielskiej. Przysługuje rodzicom, mimo pozbawienia ich władzy rodzicielskiej, jej zawieszenia lub ograniczenia. Pozbawienie lub ograniczenie tych kontaktów wymaga odrębnego orzeczenia przez sąd, takie bowiem uregulowanie zawarte jest w odrębnym przepisie Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (art. 113).

Należy sobie zadać pytanie, czy dotychczas w sprawie o kontakt był powołany dowód z opinii RODK lub biegłego psychologa dziecięcego. Czy kiedykolwiek próbowała Pani nagrać ojca jak wypowiada się o dziecku? Czy dziecko może być tego świadkiem?

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>


Podobne tematy

Zmiana wyroku o alimenty przez sąd okręgowy

Sąd okręgowy zmienił wyrok sądu rejonowego w kwestii alimentów – zmniejszył ich wysokość. Czy mniejsze alimenty mamy płacić od daty wyroku...

Brak wyników w nauce i ukrywana praca – jak nie płacić dłużej alimentów na dorosłe dziecko?

Moja córka ma 23 lata, nie utrzymujemy kontaktów od wielu lat. Z tego co wiem od znajomych, to studiuje. Raz zawaliła rok, więc zmieniła studia, teraz...

Termin płatności alimentów - dzień miesiąca

Chciałabym uzyskać informacje odnośnie terminu płatności alimentów na dzieci. W wyroku zasądzono „do 10. każdego miesiąca do rąk matki”....

Muszę wyprowadzić się z domu, czy uzyskam alimenty od ojca alkoholika?

Mam 18 lat, uczęszczam do szkoły średniej. Mam ojca alkoholika, który utrudnia mi funkcjonowanie i naukę. Nie pije bez przerwy, ale co miesiąc, dwa,...

Pierwszy mąż płacił żonie alimenty, jeśli się rozwiodę, czy też będę musiał?

Pięć lat temu ożeniłem się z kobietą rozwiedzioną, na którą były mąż miał zasądzone alimenty w wysokości 500 zł. Po zawarciu związku...

Samodzielny życiowo syn a alimenty

Mój mąż ma syna z pierwszego małżeństwa, na którego płaci alimenty. Niebawem chłopak kończy 25 lat. Kończy studia, a obecnie pracuje na...

Jakie dochody z tytułu delegacji należy wykazać w zaświadczeniu dla sądu w sprawie o alimenty?

Jakie dochody (diety, transport, noclegi) z tytułu delegacji krajowych i zagranicznych należy wykazać w zaświadczeniu dla sądu w toczącej...

Jak dogadać się z córką, której nie płaciłem alimentów?

Od kilku lat zalegam z alimentami. Teraz chciałbym dogadać się z córką, której nie płaciłem alimentów. Mam zamiar pomóc jej finansowo, bo...


Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »