Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z alimentami?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Pomoc od dziecka wychowywanego w rodzinie zastępczej

Autor: Marek Gola • Opublikowane: 2015-06-10

Wychowywałem dziecko nieżyjącej szwagierki – byłem rodziną zastępczą przez 18 lat. Teraz mam 74 lata i potrzebowałbym pomocy finansowej. Czy mogę się ubiegać o alimenty od dorosłego już i dobrze zarabiającego podopiecznego?

Podstawę prawną niniejszej opinii stanowią przepisy Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego zwanego dalej K.r.io.

Z treści Pana pytania wynika, iż był Pan rodziną zastępcza dla dziecka swojej szwagierki. W chwili obecnej ma Pan 74 lata i potrzebuje pomocy finansowej. Wolą Pana jest zatem dochodzenie alimentów od byłego podopiecznego.

Obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Krąg osób, których obciąża obowiązek alimentacyjny, jest zatem ściśle określony w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym. Obowiązek alimentacyjny obciąża zstępnych przed wstępnymi, a wstępnych przed rodzeństwem; jeżeli jest kilku zstępnych lub wstępnych – obciąża bliższych stopniem przed dalszymi. Nadto wskazać należy na treść art. 144 § 2 K.r.io., zgodnie z którym mąż matki dziecka, niebędący jego ojcem, może żądać od dziecka świadczeń alimentacyjnych, jeżeli przyczyniał się do wychowania i utrzymania dziecka, a żądanie jego odpowiada zasadom współżycia społecznego. Takie samo uprawnienie przysługuje żonie ojca dziecka, niebędącej matką dziecka.

Zdaniem Sądu Najwyższego: „Dla oceny, czy żona ojca powoda, nie będąca matką powoda, przyczyniała się do jego wychowania i utrzymania, nie ma decydującego znaczenia data zawarcia przez nią małżeństwa z ojcem powoda. Przy zastosowaniu bowiem dyspozycji art. 144 § 2 k.r.o. nie można pominąć okresu, w którym macocha przyczyniała się do utrzymania i wychowania dziecka, nie będąc jeszcze formalnie żoną jego ojca. Odmienna wykładnia prowadziłaby do wyniku, sprzecznego z celem tego przepisu oraz z zasadami współżycia społecznego, do których ten przepis wyraźnie nawiązuje" (zob. wyrok SN z dnia 19 marca 1976 r., sygn. akt III CR 8/76, LEX nr 2008).

Z treści Pana pytania wynika, iż nie jest Pan spokrewniony z osobą, dla której był Pan rodziną zastępczą. Wychowywał Pan bowiem dziecko nieżyjącej szwagierki. W mojej ocenie z uwagi na powyższe nie ma Pan podstaw prawnych do formułowania żądania alimentacyjnego względem byłego podopiecznego, bowiem ani nie jest Pan spokrewniony z taką osobą ani też nie był Pan dla dziecka ojczymem. Nie doszło także do przysposobienia dziecka. Czym innym jest bowiem adopcja, a czym innym rodzina zastępcza. W sytuacji, gdyby przysposobienie (adopcja) nastąpiła, wówczas możliwe byłoby dochodzenie alimentów.

Wyraźnie podkreślić należy jednak treść art. 140 K.r.io., zgodnie z którym osoba, która dostarcza drugiemu środków utrzymania lub wychowania, nie będąc do tego zobowiązana albo będąc zobowiązana z tego powodu, że uzyskanie na czas świadczeń alimentacyjnych od osoby zobowiązanej w bliższej lub tej samej kolejności byłoby dla uprawnionego niemożliwe lub połączone z nadmiernymi trudnościami, może żądać zwrotu od osoby, która powinna była te świadczenia spełnić. Innymi słowy jeżeli były inne osoby, które były zobowiązane do łożenia na podopiecznego, a tego nie uczyniły, wówczas może Pan od tych osób żądać zwrotu kosztów związanych z utrzymanie podopiecznego. Należy jednak pamiętać, że muszą być to osoby spokrewnione z nim. Ustawodawca przewidział jednak znaczne ograniczenie czasowe dla tego roszczenia, bowiem roszczenie przewidziane w paragrafie poprzedzającym przedawnia się z upływem lat trzech.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>


Podobne tematy

Obowiązek alimentacyjny wobec żony po 5 latach od rozwodu

Upłynęło 5 lat od mojego rozwodu z orzeczeniem winy obu stron, przez ten okres miałem obowiązek alimentacyjny wobec byłej żony, płaciłem jej...

Alimentowanie byłej żony

Siedem lat temu rozwiodłem się z pierwszą żoną, wywalczyła w sądzie orzeczenie mojej winy. Płacę jej zasądzone alimenty. Mam jednak od dwóch...

Postępowania alimentacyjne w Polsce

Chwilowo mieszkam i pracuję w Wielkiej Brytanii, mój mąż również. Jesteśmy w trakcie rozwodu. Mąż miał zasądzone tutaj alimenty na...

Były partner wypiera się dziecka, nie chce płacić alimentów, co robić?

Jestem w ciąży, były partner wypiera się dziecka i oświadczył, że go nie uzna. Jestem pewna jego ojcostwa, bo tylko z nim się w tym...

Alimenty z majątku wspólnego

Mój były mąż nie płaci na nasze dzieci zasądzonych alimentów. Ma też komorników na głowie ze względu na inne długi. Dotąd nie przeprowadziliśmy...

Odpowiedzialność karna za niepłacenie alimentów

Mieszkam za granicą. Dzwoniła do mnie matka, że szuka mnie policja. Nie wiem dlaczego. Jedyne, co mi przychodzi do głowy, to fakt, że podobno mam dziecko...

Matka przywłaszczała sobie alimenty dzieci

Rodzice rozwiedli się 15 lat temu. Sąd zasądził ojcu alimenty na nas – czworo rodzeństwa (ułamkowo). Problem polega na tym, że my dzieci mamy: ja...


Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »