Kategoria: Dzieci

Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z prawem rodzinnym?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Nazwisko dziecka

Marek Gola • Opublikowane: 2015-05-09

Samotnie wychowuję 9-miesięcznego syna. Jego ojciec łoży na dziecko i spotyka się z nim w wolnym czasie, ale wszelkie obowiązki należą do mnie. To ja jeżdżę z synem do lekarza, na szczepienia, na rehabilitację, opiekuję się nim. Wspólnie łożymy na potrzeby dziecka, ojciec nie ma ograniczonej władzy. Dziecko nosi tylko jego nazwisko i jest to dla mnie uciążliwe, bo często muszę się tłumaczyć, że jestem matką. Czy mogę starać się o zmianę nazwiska dziecka na dwuczłonowe mimo braku zgody na to jego ojca?

Podstawę prawną niniejszej opinii stanowią przepisy Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego zwanego dalej K.r.io. oraz przepisy ustawy z dnia 17 października 2008 r. o zmianie imienia i nazwiska.

Poniższa odpowiedź została oparta na następujących faktach i ich prawnej ocenie. Z treści Pani pytania wynika, iż jest Pani matką samotnie wychowującą 9-miesięcznego syna. Ojciec dziecka owszem interesuje się nim, łoży na jego utrzymanie, ale w zasadzie cały ciężar wychowania spoczywa na Pani. To bowiem Pani chodzi z synem na szczepienia, rehabilitację, opiekuje się nim na co dzień. Zainteresowanie ojca występuje, ale jest ono sporadyczne, bowiem widuje się z synem w zależności od wolnego czasu. Obecnie dziecko nosi tylko nazwisko ojca. Pani wolą jest, aby dziecko miało nazwisko łączone.

Co prawda nie wynika to z Pani pytania, ale domniemać należy, iż ojciec dziecka odmawia zgody na zmianę nazwiska dziecka poprzez dołączenie do jego nazwiska Pani nazwiska. Teza zadanego przez Panią pytania każe przyjąć, iż zgoda taka nie będzie udzielona.

Zgodnie z treścią art. 4 ust. 1 wspomnianej ustawy „zmiany imienia lub nazwiska można dokonać wyłącznie z ważnych powodów, w szczególności gdy dotyczą zmiany:

1) imienia lub nazwiska ośmieszającego albo nielicującego z godnością człowieka;

2) na imię lub nazwisko używane;

3) na imię lub nazwisko, które zostało bezprawnie zmienione;

4) na imię lub nazwisko noszone zgodnie z przepisami prawa państwa, którego obywatelstwo również się posiada”.

Zmiana nazwiska jednego z rodziców rozciąga się na małoletnie dzieci pod warunkiem, że drugi z rodziców wyraził na to zgodę, chyba że nie ma on pełnej zdolności do czynności prawnych, nie żyje lub nie jest znany albo jest pozbawiony władzy rodzicielskiej. Jeżeli w chwili zmiany nazwiska dziecko ukończyło 13 lat, do zmiany nazwiska dziecka jest potrzebne także wyrażenie zgody.

W przedstawionej przez Panią sytuacji, tj. przy braku porozumienia między rodzicami, zasadne jest zwrócenie się do sądu opiekuńczego (sąd rejonowy, wydział rodzinny i opiekuńczy), właściwego dla miejsca zamieszkania dziecka z wnioskiem o wyrażenie zgody na zmianę nazwiska dziecka. Jako że zmiana nazwiska to czynność przekraczająca zwykły zarząd, konieczna jest zgoda sądu na tego rodzaju zmianę. Wyrażenie przez sąd zgody na zmianę nazwiska nie daje jednak Pani 100% gwarancji, iż nazwisko będzie zmienione. Wyraźnie podkreślić należy, że postanowienie wyrażające zgodę na zmianę znosi jedynie brak porozumienia między Państwem co do wniosku o zmianę takiego nazwiska, ale nie skutkuje obligatoryjną jego zmianą. Każdy urząd stanu cywilnego zobowiązany jest bowiem zbadać, czy wniosek znajduje uzasadnienie merytoryczne, tj. czy zachodzą przesłanki do zmiany nazwiska. W mojej ocenie w przedstawionym przez Panią stanie faktycznym zasadne jest argumentowanie, iż władza rodzicielska jest w rzeczywistości niemalże w całości sprawowana przez Panią, a nazwisko ojca stanowi nie lada problem w szczególności w kontaktach z organami administracji publicznej oraz służby zdrowia. Wskazać należy, że doszło do tego, że często nosi Pani ze sobą odpis skrócony aktu urodzenia dziecka, celem udowodnienia jego pochodzenia i swojego przedstawicielstwa ustawowego względem niego, co przy rehabilitacji i rozwoju dziecka jest bardzo uciążliwe. Proszę zauważyć, iż art. 4 wskazuje jedynie przykładowo na podstawy zmiany nazwiska, ustawodawca posługuje się bowiem sformułowaniem „zmiany nazwiska można dokonać wyłącznie z ważnych powodów, w szczególności gdy…”. Innymi słowy, podane cztery przesłanki nie stanowią wyłącznych przesłanek zmiany nazwiska. Mogą wystąpić inne. Warunek jest jednak jeden, żądanie zmiany nazwiska musi być uzasadnione ważnymi przesłankami.

W mojej ocenie, jak wynika z przedstawionego przez Panią stanu faktycznego, ważne powody istnieją, co nie oznacza, że nazwisko na pewno zostanie zmienione. Należy bowiem pamiętać, że decydujące znaczenie ma czynnik ludzki (urzędnik), który rozpoznaje wniosek. W pierwszej jednak kolejności zasadnym jest skierowanie wniosku do sądu o wyrażenie zgody na zmianę nazwiska. Opłata sądowa od wniosku wynosi 40 zł. Złożenie takiego wniosku jest jednak konieczne wówczas, gdy ojciec odmówi wyrażenia zgody na zmianę nazwiska.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>


Podobne materiały

Wyprowadzka żony ze wspólnym dzieckiem i utrudnianie kontaktów

Żona wyprowadziła się z naszą córką do swoich rodziców. Twierdzi, że karmi ją piersią i nie mogę jej brać na cały dzień co tydzień, utrudnia też kontakty z dzieckiem. Co mogę zrobić w tej sytuacji, by utrzymać więź z córką? Jak reagować na prowokacje żony?

Dziecko na wakacjach z dziadkami

Jestem po rozwodzie już prawie dwa lata. Mąż ma ustanowione kontakty z dzieckiem 2 razy w tygodniu w mojej obecności. Nie realizuje ich jednak prawie w ogóle, dziecko nie ma z nim zbudowanej relacji. W wakacje moi rodzice chcą zabrać synka do swojego domku letniskowego położonego w miejscowości, w której mieszka były mąż. Obawiam się, że będzie utrudniał moim rodzicom życie i próbował wyegzekwować kontakty z dzieckiem. Jak uchronić je przed stresem? Czy mama będzie miała obowiązek wydać dziecko na spotkanie?

Ojciec dziecka ignoruje ustalenia dotyczące kontaktów z dzieckiem

Mam problem z ojcem mojego dziecka. Syn mieszka ze mną, ale obydwoje mamy pełną władzę rodzicielską. Ojciec dziecka kompletnie ignoruje nasze ustalenia co do kontaktów z synem – nie przestrzega ustalonych godzin powrotu dziecka do domu. Ostatnio zabrał syna do swojej rodziny na 2 dni, a przywiózł go po 4 dniach. Czuję się bezsilna – obydwoje mamy równe prawa – ale czy on może przetrzymywać dziecko bez mojej zgody? Czy powinnam w podobnych sytuacjach prosić o interwencję policję? Wiem, że chce mi w ten sposób zrobić na złość, jak mogę się temu przeciwstawić?

Miejsce zamieszkania dziecka w czasie rozwodu

Miałem pierwszą rozprawę rozwodową i sąd wydał decyzję, że mój syn zostanie ze mną do zakończenia procesu sądowego. Przebywamy w Anglii, lecz sprawa rozwodowa toczy się w Polsce. Chcę wraz z synem wrócić do Polski, ale małżonka nie wyraża na to zgody. Czy mogę bez problemu przywieźć syna do Polski?

Zakończenie płacenia alimentów na dzieci

Córka ukończyła w tym roku naukę w technikum, nie zdając żadnego z egzaminów kończących. Zarejestrowała się jako bezrobotna. Syn jest na studiach (kolejnych), jednak miał rok urlopu, rok powtarzał, a w tym roku oblał trzy egzaminy. Czy mogę i w jaki sposób zakończyć płacenie alimentów? Czy mogę przeprowadzić tę sprawę korespondencyjnie?

Choroba psychiczna matki i walka ojca o dziecko

Moja żona chce wnieść o rozwód. Choruje psychicznie (nerwice, depresja, napadowe lęki), ma obciążenie z domu rodzinnego – w dzieciństwie była ofiarą przemocy. Mamy 8-miesięczne dziecko. Żona leczy się, ale bez skutki, i to mnie obciąża swoimi problemami. Czy mam szanse na przyznanie mi opieki nad dzieckiem przez sąd?

Kontakty dziecka z ojcem

Jestem po rozwodzie. W wyroku sądowym jest orzeczone, iż wspólnie z byłą małżonką ustalamy widzenia z dzieckiem. Pracuję jednak za granicą, tylko poprzez komunikatory internetowe typu Skype mogę zobaczyć córkę. Niestety jest mi to uniemożliwione. Jakie mam podjąć kroki, aby mógł korzystać z prawa widzeń z dzieckiem?

Jak wyjechać z dzieckiem za granicę?

Ojciec dziecka nie wyraża zgody na żadne wyjazdy dziecka za granicę. Paszport dostałam za zgodą sądu. W 2014 r. wystąpiłam o ograniczenie mu władzy rodzicielskiej, ale skończyło się wyrokiem, że miejsce pobytu i zamieszkania dziecka jest przy mnie, lecz ojcu nie ograniczono władzy. Jestem bezrobotna i mam możliwość wyjazdu do pracy za granicę. Jak mogę wyjechać z dzieckiem, nie ponosząc konsekwencji? Porozumienie z ojcem jest nie możliwe. Byliśmy już u dwóch mediatorów – bez rezultatu.


Szukamy ambitnego prawnika » Zadaj pytanie »