Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z podziałem majątku?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Dom wybudowany na działce małżonki - kto jest właścicielem?

Autor: Tomasz Krupiński • Opublikowane: 2019-07-01

Mam pytanie odnośnie domu wybudowanego na działce małżonki. Żona miała działkę budowlaną jeszcze przed zawarciem związku małżeńskiego. Po ślubie wybudowaliśmy dom na tej działce. Pieniądze pochodziły z mojej pracy, gdyż żona zajmowała się dziećmi. Ostatnio dowiedziałem się od żony, że dom nie należy do mnie tylko do niej. Czy to prawda? Kto jest właścicielem? Czy tylko żona? Czy jest jakaś możliwość, abym stał się pełnoprawnym właścicielem domu i działki?

Dom wybudowany na działce małżonki - kto jest właścicielem?

Może się Pan stać właścicielem jedynie w drodze umowy rozszerzającej wspólność ustawową między Państwem na przedmiotową nieruchomość. Poza tą sytuacją ma Pan roszczenie o rozliczenie nakładów z majątku wspólnego na majątek osobisty żony.

Przepisem regulującym ustalenie składu majątku wspólnego jest art. 567 K.p.c. W jego § 3 ustawodawca nakazuje odpowiednie stosowanie przepisów postępowania o dziale spadku, które to z kolei odsyłają do odpowiedniego stosowania przepisów o zniesieniu współwłasności (art. 688 K.p.c.). Mając na uwadze to podwójne odesłanie w postępowaniu o podział majątku wspólnego małżonków sąd rozstrzyga o przynależności poszczególnych przedmiotów do dorobku, do oddzielnych mas majątkowych, o tym jakie wydatki i nakłady z majątku wspólnego na rzecz majątku osobistego – i odwrotnie – podlegają zwrotowi, o roszczeniach z tytułu posiadania rzeczy, pobranych pożytkach, długach i wierzytelnościach (tak: Sąd Najwyższy w uzasadnieniu uchwały z dnia 19 maja 1989 r., III CZP 52/89, OSNC 1990/4-5/60).

Jest ugruntowaną zasadą, że przedmiotem podziału mogą być jedynie przedmioty majątkowe, które były objęte wspólnością ustawową małżeńską w chwili jej ustania i które nadal znajdują się w majątku małżonków (byłych małżonków), objęte ich współuprawnieniem w częściach ułamkowych. Rozliczeniu podlega więc całość stosunków majątkowych według stanu na dzień ustania wspólności ustawowej, natomiast podziałowi podlega stan czynny masy majątkowej w chwili dokonywania podziału (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 grudnia 2004 r., IV CSK 356/04, Lex nr 750006).

Trzeba również wskazać, że w postępowaniu o podział majątku wspólnego sąd rozstrzyga także o wzajemnych rozliczeniach byłych małżonków. Każdy z nich może korzystać ze zgromadzonych w okresie małżeństwa środków finansowych, jednak należy pamiętać, że rozliczeniu nie podlegają jedynie te, które zostały wydane na zaspokojenie usprawiedliwionych własnych potrzeb, do wykazania czego zobowiązana jest strona postępowania, która pieniądze zużyła – zgodnie z ogólną zasadą ciężaru dowodu obowiązującą w sprawach cywilnych (art. 6 K.c.). W wypadku wyzbycia się nieuzasadnionego i tym samym wyrządzenia drugiemu małżonkowi szkody, poszkodowanemu należy się odszkodowanie w wysokości połowy wartości wydatkowanych w sposób nieuzasadniony środków. Roszczenia z tego tytułu należy traktować analogicznie, jak roszczenia z tytułu zwrotu wydatków z majątku wspólnego na majątek osobisty jednego z małżonków (tak: Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 19 czerwca 2009 r., V CSK 485/08, LEX nr 537040).

Dalej wskazać należy, że na podstawie art. 45 K.r.o. można żądać zwrotu tylko równowartości poczynionych nakładów, zaś ich wartość ustala się, uwzględniając ich stan z chwili dokonania, a ceny z daty orzekania o zwrocie. Nigdy przedmiotem rozliczenia nie będzie wartość nominalna nakładu, tak jak tego żąda wnioskodawczyni. Może być bowiem tak, że zwrot nakładu w nominalnej wartości byłby nieproporcjonalnie niski do obecnej wartości rzeczy. W braku przepisu, który wskazywałby określony sposób ustalenia wartości danego prawa podlegającego rozliczeniu, to sąd winien, uwzględniając wszelkie okoliczności sprawy, samodzielnie przyjąć adekwatny miernik przeszacowania, ustalić wartość nakładu w chwili orzekania o jego zwrocie, nie zaś w chwili jego dokonywania.

Uchwałą z dnia 16 grudnia 1980 r. (III CZP 46/80, OSNC 1981/11/206) Sąd Najwyższy orzekł, że w sytuacji, gdy małżonkowie w czasie trwania wspólności ustawowej wspólnie zbudowali dom na gruncie wchodzącym w skład majątku odrębnego jednego z nich, wartość nakładów określa się w ten sposób, że najpierw ustala się ułamkowy udział nakładów małżonków w wartości domu według cen rynkowych z czasu jego budowy, a następnie oblicza się ten sam ułamkowy udział w wartości domu według cen rynkowych z chwili podziału majątku wspólnego.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>


Podobne tematy

Podział majątku a odszkodowanie za wypadek sprzed ślubu

Czy sąd może uznać przy sprawie o podział majątku otrzymane odszkodowanie za zdrowie za wypadek sprzed ślubu, które wpłynęło już w czasie...

Włączenie mieszkania do majątku wspólnego a podział majątku

Włączenie mieszkania do majątku wspólnego a podział majątku

Przed 5 laty, po ślubie zmieniłam umowę małżeńską ustawową na rozszerzoną. Mąż stał się współwłaścicielem mieszkania. Obecnie sąd orzekł nasz...

Co zrobić, aby zostać współwłaścicielem odziedziczonych przez męża nieruchomości?

Jestem z związku małżeńskim od 10 lat. Mąż otrzymał w drodze darowizny dom i ziemię po dziadkach, pod warunkiem spłacenia swoich dwóch...

Zakup domu z narzeczoną na kredyt w nie w równych częściach

Zakup domu z narzeczoną na kredyt w nie w równych częściach

Chcę z narzeczoną kupić dom. Finansowanie to kredyt hipoteczny, który bierzemy wspólnie, przy czym 20% wkładu własnego będzie pochodzić z moich...

Jak rozliczyć nakłady i koszty z majątku wspólnego na majątek osobisty?

Jak rozliczyć nakłady i koszty z majątku wspólnego na majątek osobisty?

Jak rozliczyć nakłady i koszty z majątku wspólnego na mój majątek osobisty? Podział majątku ruchomego mamy już uzgodniony. Związek małżeński...

Rozstanie a mieszkanie TBS

Rozstanie a mieszkanie TBS

W 2006 r. zaciągnąłem wraz z rodzicami kredyt hipoteczny na mieszkanie w TBS. Jestem najemcą tego mieszkania. W 2007 r. ożeniłem się i od...

Umowa małżonków w sprawie podziału majątku

Umowa małżonków w sprawie podziału majątku

Mam kilka pytań z zakresu podziału majątku pomiędzy małżonkami. Czy w umowie o podziale majątku można określić element majątku bez...

Żona nie chce wywiązać się z obietnicy rozliczenia finansowego

Żona nie chce wywiązać się z obietnicy rozliczenia finansowego

Jestem po rozwodzie z orzeczeniem mojej winy. Byłej żonie zostawiłem wszystko czego dorobiliśmy się przez cały okres trwania małżeństwa. Miesiąc...


Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »