Odliczenie darowizny przekazanej córce przy podziale majątku

Katarzyna Nosal • Opublikowane: 2016-12-28

Córka jest w trakcie rozwodu, przed ślubem otrzymała od nas, rodziców, darowiznę w postaci działki z rozpoczętą budową domu. Po ślubie niestety przepisała już gotowy dom (z niewielkim wkładem jej męża) na ich oboje w trybie umowy rozszerzającej majątek małżonków. Czy przy spłacie męża po rozwodzie będzie mogła odliczyć naszą darowiznę oraz remonty, za które płaciła sama?

Zgodnie z art. 47 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego małżonkowie mogą przez umowę zawartą w formie aktu notarialnego wspólność ustawową rozszerzyć lub ograniczyć albo ustanowić rozdzielność majątkową lub rozdzielność majątkową z wyrównaniem dorobków (umowa majątkowa). Umowa taka może poprzedzać zawarcie małżeństwa.

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Skutkiem umowy rozszerzającej wspólność majątkową jest powstanie jednego wspólnego majątku małżonków bez wyodrębnienia majątku osobistego. Trzeba zwrócić uwagę, że przez rozszerzenie majątek osobisty staje się majątkiem wspólnym. Nie można tu mówić o tym, że wniesienie majątku osobistego do tej formy ustroju majątkowego jest nakładem na niego. Nie można, bowiem nie ma tu majątków osobistych.

Wprawdzie art. 49 stanowi, że „nie można przez umowę majątkową małżeńską rozszerzyć wspólności na:

1) przedmioty majątkowe, które przypadną małżonkowi z tytułu dziedziczenia, zapisu lub darowizny;

2) prawa majątkowe, które wynikają ze wspólności łącznej podlegającej odrębnym przepisom;

3) prawa niezbywalne, które mogą przysługiwać tylko jednej osobie;

4) wierzytelności z tytułu odszkodowania za uszkodzenie ciała lub wywołanie rozstroju zdrowia, o ile nie wchodzą one do wspólności ustawowej, jak również wierzytelności z tytułu zadośćuczynienia za doznaną krzywdę;

5) niewymagalne jeszcze wierzytelności o wynagrodzenie za pracę lub z tytułu innej działalności zarobkowej każdego z małżonków”.

Jednak punkt pierwszy dotyczy tylko przyszłych, po zawarciu umowy majątkowej, darowizn i spadków. Nie tych, które były majątkiem osobistym wcześniej. Przesądza o tym słowo „przypadną”.

Wcześniejszy majątek osobisty staje się majątkiem wspólnym.

W przypadku rozszerzonej umownej wspólności majątkowej art. 501 stanowi, że w razie ustania wspólności, udziały małżonków są równe, chyba że umowa majątkowa małżeńska stanowi inaczej. Przepis ten nie wyłącza zastosowania art. 43 § 2 i 3. Artykuł 43 § 2 stanowi natomiast, że z ważnych powodów każdy z małżonków może żądać, ażeby ustalenie udziałów w majątku wspólnym nastąpiło z uwzględnieniem stopnia, w którym każdy z nich przyczynił się do powstania tego majątku. Spadkobiercy małżonka mogą wystąpić z takim żądaniem tylko w wypadku, gdy spadkodawca wytoczył powództwo o unieważnienie małżeństwa albo o rozwód lub wystąpił o orzeczenie separacji. W tym przepisie widzę szansę dla Pani córki.

Sąd Najwyższy potwierdził to w postanowieniu z dnia 4 czerwca 2014 roku (sygn. akt II CSK 521/13): „prawidłowe jest założenie, że skoro w umowie małżonków o rozszerzeniu ich wspólności majątkowej nie ustalono nierównych udziałów w tym majątku, należy przyjąć, że wolą małżonków było, aby udziały te były równe i to niezależnie od źródeł pochodzenia tego majątku na datę zawarcia umowy”. Równość tych udziałów jest zresztą zasadą takiej wspólności. Nie oznacza to jednak, że na skutek uwzględnienia późniejszych zdarzeń wyłączona jest możliwość ustalenia przez sąd nierównych w niej udziałów. Ważnym powodem będzie tu fakt, że córka znacznie więcej poświęciła dla majątku wspólnego. Postanowienie, które tu zacytowałam, dotyczyło bardzo zbliżonej sytuacji niż sytuacja Pani córki.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>



Szukamy ambitnego prawnika » Zadaj pytanie »